نمایش خانگی در مسیر سینمای زیرزمینی؟

روند پرتکرار انتشار آثار بدون مجوز در بستر نمایش خانگی، ضرورت بازنگری در سازوکارهای نظارتی ساترا را برجسته کرده است.
خبرگزاری فارس _ گروه هنر: یکی از مسائل مهم و چالش‌برانگیز نمایش خانگی که در روزها و ماه‌های اخیر به وفور شاهد وقوع و تکرار آن بوده‌ایم، تولید آثاری است که بدون طی فرآیندهای قانونی و دریافت مجوزهای لازم، وارد چرخه پخش و مصرف مخاطب می‌شوند.مسئله به یک الی دو مورد محدود نیست؛ «پدرخوانده»، «بی‌گناه»، «سقوط»، «رهایم کن»، «تاسیان»، «بدنام»، «سرخ و سیاه»، «شفرونی» و یک دو جین اثر دیگر، در زمره تولیداتی‌اند که بدون دریافت مجوز ساترا پخش خود را در پلتفرم‌های نمایش خانگی آغاز کرده‌اند.تعدد و توالی این وضعیت، پرسشی جدی را نزد افکار عمومی مطرح می‌سازد که ساترا به عنوان نهاد تنظیم‌گر نمایش خانگی تا چه اندازه بر فعالیت پلتفرم‌ها وقوف و نظارت دارد و چرا برخی تولیدات این شبکه‌ها بدون آنکه از مجرای پایش این نهاد عبور کنند، به سمع و نظر مخاطبان می‌رسند؟بر اساس مصوبه ۳۰ خرداد ۱۴۰۲ شورای عالی انقلاب فرهنگی درباره ساماندهی حوزه صوت و تصویر فراگیر، مسئولیت تنظیم‌گری، صدور مجوز و نظارت بر رسانه‌های صوت و تصویر فراگیر در حیطه مسئولیت سازمان صداوسیما قرار گرفته است. ساترا نیز به‌عنوان یک ساختار تخصصی که ذیل سازمان قرار دارد، وظیفه تنظیم‌گری و نظارت بر این حوزه را برعهده دارد.
در این راستا مرور آخرین مصادیق، می‌تواند گویای وضع موصوف باشد. سریال «بدنام» در فروردین ۱۴۰۵ بدون طی فرآیند معمول اخذ مجوزهای لازم وارد چرخه پخش پلتفرم فیلیمو شد. پس از انتشار قسمت نخست این سریال، موج واکنش‌های منفی سبب شد که پیگیری‌ها در این زمینه آغاز و در نهایت، پخش سریال متوقف شود؛ ۳۱ فروردین ۱۴۰۱ روند پخش «بدنام» بار دیگر از سر گرفته شد. رئیس ساترا نیز در اظهاراتی از انتشار بدون مجوز این مجموعه انتقاد کرد.نمونه دیگر، فصل دوم برنامه «شفرونی» بود که شهریورماه ۱۴۰۵، بدون دریافت مجوز انتشار، پخش خود را آغاز کرد. پس از انتشار سه قسمت از این برنامه، ساترا به پخش این سریال ورود کرد و با ارجاع مسئله به مراجع ذی‌صلاح، ادامه انتشار آن متوقف شد. البته چند روز بعد، با ورود مرجع قضایی و ارائه توضیحات تهیه‌کننده، دستور رفع توقیف برنامه صادر شد.تازه‌ترین مصداق در این زمینه، سریال «سرخ و سیاه» که سه قسمت آن از پلتفرم فیلیمو پخش شده و ساترا بابت انتشار بدون مجوز آن از پلتفرم پخش‌کننده شکایت کرده است. کنار هم قرار گرفتن این مصداق‌ها و انبوهی از مصادیق دیگر که در گذشته شاهد بوده‌ایم، این پرسش روشن را فرارو قرار می‌دهد: چگونه پروژه‌ای می‌تواند مراحل مختلف تولید را پشت سر بگذارد، تبلیغات خود را آغاز کند و حتی چند قسمت از آن به دست مخاطب برسد، اما نهاد ناظر تازه پس از انتشار متوجه فقدان مجوز شود؟ اگر مسئله به قصور پلتفرم‌ها باز‌می‌گردد، چرا برخورد بازدارنده‌ای برای ممانعت از تکرار این روند صورت نمی‌پذیرد؟ اگر مکانیزم‌های نظارتی موجود، کارایی و اثربخشی لازم را ندارند، چرا تمهیدی برای ترمیم و بازنگری در آنها اتخاذ نمی‌شود؟
یکی از مهم‌ترین نقدها به عملکرد ساترا، غلبه رویکرد نظارت پسینی و مُسکّن‌گونه بر نظارت پیشینی و پیشگیرانه است. تولید یک سریال یا برنامه، فرآیندی زمان‌بر و چندمرحله‌ای است؛ از تصویب طرح و نگارش فیلمنامه گرفته تا تامین سرمایه، انتخاب بازیگر، فیلم‌برداری، تبلیغات و... بنابراین دشوار است که بپذیریم نهاد ناظر امکان شناسایی پروژه‌هایی که در فرایند طولانی پیش‌تولید، تولید و پس‌تولید، مسیری خارج از ضوابط را در پیش گرفته و به مرحله انتشار می‌رسند را ندارد. نظارت موثر باید پیشگیرانه باشد، نه اینکه پس از وقوع تخلف و ایجاد هزینه‌های اقتصادی و فرهنگی، اقدامات بازدارنده موقت و مقطعی در دستور کار قرار گیرد.البته پیچیدگی‌های نظارت بر فضای دیجیتال قابل انکار نیست، اما این پیچیدگی‌ها نمی‌تواند توجیهی دائمی برای تکرار تخلفات باشد. ساترا باید در این زمینه شفاف‌سازی کند که چرا سازوکارهای فعلی نتوانسته‌اند مانع انتشار آثار فاقد مجوز شوند و چطور برخوردها عمدتا پس از ورود محتوا به چرخه مصرف مخاطب آغاز شده‌اند؟در این میان، نباید مسئولیت پلتفرم‌ها را نیز نادیده گرفت. سکوهای نمایش خانگی از طریق فروش اشتراک، تبلیغات و جذب مخاطب، به کسب درآمد می‌پردازند. اما در پاره‌ای از مواقع، به نظر می‌رسد که توقیف یک اثر، بخشی از سیاست پلتفرم‌ در پازل اقتصاد توجه است که با هدف جذب مخاطب بیشتر، طراحی و اجرا شده است. اینجاست که نهاد ناظر باید هزینه اعمال چنین سیاست‌هایی را برای پلتفرم‌ها بالا ببرد. سکوهای نمایش خانگی نمی‌توانند هنگام بهره‌برداری اقتصادی از یک اثر، تمام عواید موجود را متعلق به خود بدانند، اما هنگام مواجهه با تخلف، مسئولیت را به گردن ساترا بیندازند.
در این میان، مخاطب نیز متضرر شده و حقوق مادی و معنوی‌اش نقض می‌شود؛ چراکه با پرداخت حق اشتراک، انتظار دسترسی به محصولی را دارد که از مسیر قانونی عرضه شده باشد و خللی در پخش منظم آن رخ ندهد. با وجود این، توقف ناگهانی یک اثر در بستر نمایش خانگی و بلاتکلیفی درباره ادامه پخش و احتمال حذف بخشی از محتوای آن، حقوق مصرف‌کننده را هم مخدوش می‌سازد.مسئله دیگر، ناظر به تقویت سطح شفافیت ساترا در باب عملکرد نظارتی خود است. افکار عمومی محق است بداند که برای مثال در طول یک سال گذشته، چند پروژه فاقد در بستر نمایش خانگی مجوز شناسایی شده‌اند، با پلتفرم‌های متخلف چه برخوردی صورت گرفته و چه ضمانتی برای جلوگیری از تکرار تخلفاتی از این دست وجود دارد.از سوی دیگر، لازم است ضمانت‌های اجرایی بازدارنده‌ای برای پلتفرم‌های متخلف تعریف شود تا انتشار بدون مجوز آثار در بستر نمایش خانگی به شگرد رایج آنها در چارچوب اقتصاد توجه تبدیل نشود. وجود ضوابط روشن، زمان‌بندی مشخص برای صدور مجوز و امکان اعتراض قانونی به تصمیم‌های نهاد ناظر، می‌تواند زمینه‌های لازم را برای عملگری یک نظام تنظیم‌گر کارا و موثر قوام بخشد.
نمایش خانگی نباید به حیاط خلوت پلتفرم‌ها و عرصه‌ای خارج از کنترل و نظارت نهادهای فرهنگی تبدیل شود. برای این منظور، ضروری است که ساترا از واکنش‌گرایی‌های صرفا پسینی در قبال تخلفات، به کنش‌گرایی‌های پیشینی تغییر موضع دهد و از مسیر تقویت مکانیزم‌های نظارتی بازدارنده، بر کارایی و اثرگذاری نقش تنظیم‌گر خود بیفزاید. در غیر این صورت، تکرار انتشار آثار بدون مجوز که در برخی موارد با نمایش آنها در جشنوار‌ه‌های خارجی هم همراه بوده است، می‌تواند نمایش خانگی را به سرنوشتی که سینمای زیرزمینی به آن دچار شد، سوق دهد.
09:32 - 12 آبان 1405
هنر
رادیو و تلویزیون
سینما





18 پاسخ

تصویر نمایه‌ی ‌مصطفی‌
@asre_zohoor19 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
آخه کل داستان فیلنامه مهم بی محتوا و مفهوم هستن!!! تموم فیلنامه ها در چند قالب تکراری: خیانت، زن دوم، مرد یا زن بدبختی که بعدا خیلی خوشبخت میشه بوسیله ی ابتذال.تو کل این سالها یه سریال خوب ساخته شد اونم گاندو بود که اینقدر واقعیت ها رو گفت تیم حسن روحانی جلوی پخشش رو گرفت😄

تصویر نمایه‌ی ‌امین هنرمند‌
@Honarmandamin19 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
ساترا واقعا ضعیف عمل کرده

تصویر نمایه‌ی ‌امین هنرمند‌
@Honarmandamin19 ساعت پیش
دیر نیست روزی که نمایش خانگی به سرنوشت سینمای زیرزمینی دچار بشه

تصویر نمایه‌ی ‌حامد اثناعشری‌
@esfhamed19 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
مگه میشه یه سریال مثل بدنام که تقریبا 6ماه هر هفته پخش میشده مجوز نداشته باشه؟ باورکردنی نیست

@user17897339128119 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
دروغ میگن مثل سگ

تصویر نمایه‌ی ‌سید هاشم موسوی‌
@shmv_ir19 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
اگر زورتون نمیرسه ... خبر نزنید ...

@mhsfisher19 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
1- مدتیه کارگردانا و تهیه کننده ها راه جدید پول در آوردن رو پیدا کردن.* یه فیلمنامۀ‌ بی سر و ته آماده میکنن،‌ * در قالب یکی از حساسیت ها و یا تابوهای جامعه شروع میکنن به ساخت، * اولین قسمت رو که پخش کردن اعلام توقیفی میکنن.* خوب که اسمش سر زبونا افتاد دوباره پخشش رو شروع میکنن.

@mhsfisher19 ساعت پیش
2- * معمولا پایان مشخصی هم نداره. یه پایان بی سرو ته و باز. چرا؟ چون اگه بازخورد خوبی از مخاطب گرفتن بتونن فصل های دو و سه و چهار و ... رو هم بسازن.* عشق و حال و کیف دست اندرکاران سریال هم که معمولا به راهه. مثلا سفرهای خارجی و روابط ناجور و ...

تصویر نمایه‌ی ‌سبکبال‌
@Sabokbal19 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
ساترا مدتهاست که مُرده !!

@user170910155372577031619 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
سیاست فرهنگی حکومتی است کاریش نمیشه کردهمینه که هستهرروز ولنگاری بیشتر میشه سخره گرفتن احکام دینی در حکومت مذهبی الناس علی دین ملوکهم

تصویر نمایه‌ی ‌مهدی حسنی‌
@Mehdihassani18 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
شدیم مملکتی بی قانونتمام مشکلات و گرفتاری‌های مردم از اختلاس کلان تا دزدی کف خیابان از رانت تا دلالی و گرانی تا هنجار شکنی در کوچه و کافه و خیابان از ضعف و مدارای بیش از حد قانون و بعبارتی عدم قاطعیت در قانون استدهن کجی به قانون و قانون گریزی روال و باب شده

@user17155135199018 ساعت پیش
تصویر نمایه‌ی ‌حسین‌
حسین

@a5831  •  28 شهریور 1405

از ترویج بی‌حجابی و هنجارشکنی‌های اخلاقی در نمایش خانگی جلوگیری شود
مطالبه

از ترویج بی‌حجابی و هنجارشکنی‌های اخلاقی در نمایش خانگی جلوگیری شود

از رئیس‌جمهور ، جناب آقای دکتر پزشکیان، درخواست داریم با ترویج بی‌حجابی و هنجارشکنی‌های اخلاقی از سوی برخی عوامل و بازیگران نمایش خانگی برخورد و از ادامه این روند جلوگیری شود تا از ترویج این رفتارها در جامعه پیشگیری شود. همچنین از خبرگزاری فارس درخواست داریم این مطالبه را تأیید و پیگیری کند.

رئیس جمهور جمهوری اسلامی‌ ایران آقای دکتر پزشکیان

1000
پیگیری از مسئول مربوطه
10٬000
پیگیری از عالی ترین مسئول

پیگیری انجام شده برای پویش را چگونه ارزیابی میکنید

3 رأی  •  6 روز و 5 ساعت و 26 دقیقه باقی‌مانده
فقط ایجادکننده نظرسنجی می‌تواند لیست رأی‌دهندگان را ببیند

تصویر نمایه‌ی ‌رضا پویا‌
@poyan136918 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
🔻اینا که هر غلطی بخوان می کننحداقل بودجه مملکت رو حروم ساترا و ...نکنیددرب اینها سازمان های نظارتی و مجوز ده را تخته کنید ، حداقل در هزینه های کشور صرفه جویی بشه

@user170910152718914508717 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
قُبح زدایی رفتاری در شبکه های خانگی ؛ به حد اعلای خود رسیده !صحنه های قمار ؛ شراب خواری ؛ رفتارهای جنسی ؛ کلمات رکیک و......... کاملا و ؛ دربست ؛کاروانسراییه !!😯😯😯😯😯

@user170909998754728535217 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
ورود حوزه علمیه به مدارس راه حل این قضیه است

تصویر نمایه‌ی ‌سید حسینی‌
@Hossini15 ساعت پیش
سالهاست که از تهاجم فرهنگی و ساخت آثار بد مخرب در عرصه سینما و تئاتر صحبت می‌کنید که اکنون به بی بند و باری علنی در صحنه هم مزین شد، آنقدر که دیگر حفظ شده ایم، اما سوال اینجاست که آیا مسئولینی که ترک فعل کرده و میکنند هم مخاطب شما هستند؟! آیا کمبود قانون داریم یا ترک فعل؟! چه کسی باید اقدام کند؟!اگ…نمایش بیشتر

تصویر نمایه‌ی ‌9**2448‌
@user170910013947948176612 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
کشور دارای قانون اساسی است همه بایستی تابع باشند بعد از آن مجلس تعیین کننده قوانین جاری کشور است و شورای عالی انقلاب فرهنگی نه در قانون اساسی آمده و نه مصوبه مجلس را داردهمچنین صداوسیما با نمایش خانگی رقابت دارد و نمی تواند به عنوان ناظر منصف عمل کنددر ضمن وزارت ارشاد بایستی مجوز صادر نماید

تصویر نمایه‌ی ‌جلال ترابی‌
@jalaltorabi9 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
تصویر نمایه‌ی ‌جلال ترابی‌
جلال ترابی

@jalaltorabi  •  10 خرداد 1405

مطالبه نظارت بر محتوای پیام‌رسان‌های داخلی (بله، ایتا، روبیکا، سروش)

در سال‌های اخیر، با گسترش استفاده از پیام‌رسان‌های داخلی و افزایش نقش آن‌ها در ارتباطات روزمره، اطلاع‌رسانی، فعالیت‌های فرهنگی، آموزشی، اقتصادی و اجتماعی، این سکوها به بخشی مهم از زندگی دیجیتال مردم تبدیل شده‌اند. بسیاری از کاربران، خانواده‌ها، دانش‌آموزان، نوجوانان، فعالان رسانه‌ای و صاحبان کسب‌وکا…
نمایش بیشتر
مطالبه

بازنگری و نظارت بر محتوای غیراخلاقی منتشر شده در پیام‌رسان‌های داخلی

ما، جمعی از کاربران، خانواده‌ها، فعالان فرهنگی، دغدغه‌مندان فضای مجازی، والدین، مربیان، کنشگران اجتماعی و استفاده‌کنندگان پیام‌رسان‌های داخلی، خواستار نظارت مؤثرتر، سریع‌تر، دقیق‌تر و مسئولانه‌تر بر محتوای منتشرشده در پیام‌رسان‌های داخلی، به‌ویژه بله، ایتا، روبیکا، سروش و سایر پلتفرم‌های مشابه هستیم. با گسترش استفاده از پیام‌رسان‌های داخلی در سال‌های اخیر و افزایش نقش این سکوها در ارتباطات روزمره، اطلاع‌رسانی، آموزش، کسب‌وکار و حضور اجتماعی کاربران، انتظار طبیعی و منطقی این است که این فضاها از نظر سلامت محتوا، امنیت کاربران، صیانت از خانواده و مقابله با فعالیت‌های آسیب‌زا، تحت نظارتی جدی‌تر، کارآمدتر و پاسخ‌گوتر قرار داشته باشند. با این حال، آنچه در عمل مشاهده می‌شود این است که در بسیاری از این پیام‌رسان‌ها، کانال‌ها، گروه‌ها و به‌ویژه ربات‌های محتوایی ایجادشده توسط کاربران، بدون نظارت کافی یا با نظارتی کند و کم‌اثر فعالیت می‌کنند و در موارد متعدد، حتی با وجود گزارش‌دادن از سوی کاربران، فرآیند رسیدگی و بررسی با تأخیر قابل توجه انجام می‌شود؛ تأخیری که فرصت ادامه فعالیت، جذب مخاطب، بازنشر محتوا و گسترش آسیب را برای این بسترهای مسئله‌دار فراهم می‌سازد. بخش قابل توجهی از نگرانی‌ها مربوط به کانال‌ها و ربات‌هایی است که به‌صورت آشکار یا پنهان اقدام به فروش، تبلیغ و توزیع VPN و ابزارهای عبور از محدودیت می‌کنند، یا محتوای مستهجن، غیراخلاقی، آسیب‌زا برای کودکان و نوجوانان، محتوای خلاف عفت عمومی، مطالب تفرقه‌افکن، ضد امنیت ملی، مخرب برای وحدت اسلامی و بعضاً محتوایی با آثار فرهنگی، اجتماعی و روانی زیان‌بار منتشر می‌کنند. روشن است که فعالیت آزادانه و کم‌هزینه چنین کانال‌ها و ربات‌هایی در پیام‌رسان‌های داخلی، صرفاً یک تخلف ساده محتوایی نیست، بلکه مسئله‌ای است که می‌تواند آثار گسترده‌ای بر سلامت روانی جامعه، امنیت فرهنگی، انسجام اجتماعی، تربیت نسل نوجوان و اعتماد عمومی به سکوهای داخلی بر جای بگذارد. وقتی در محیطی که به‌عنوان بستر ارتباطی داخلی و مورد استفاده عمومی معرفی می‌شود، محتوای ناسالم، غیرقانونی و آسیب‌زا به‌راحتی در دسترس قرار گیرد و رسیدگی به گزارش‌ها با تأخیر انجام شود، طبیعی است که کاربران و خانواده‌ها احساس ناامنی، بی‌اعتمادی و نگرانی بیشتری نسبت به این فضا پیدا کنند. این مسئله در زمان‌های حساس، از جمله دوره‌های قطعی یا محدودیت اینترنت بین‌الملل، بحران‌ها و حتی شرایط جنگی، اهمیت و حساسیت بیشتری پیدا می‌کند. در چنین مواقعی، به‌دلیل افزایش وابستگی کاربران به پیام‌رسان‌ها و سکوهای داخلی، نقش این پلتفرم‌ها پررنگ‌تر می‌شود و به همان نسبت، فعالیت کانال‌ها و ربات‌های مسئله‌دار نیز می‌تواند تشدید شود. وقتی دسترسی کاربران به بسیاری از سرویس‌های خارجی محدودتر می‌شود، بخشی از جریان‌های ناسالم محتوایی، فروشندگان VPN، توزیع‌کنندگان محتوای غیراخلاقی و گردانندگان کانال‌های مخرب، تمرکز بیشتری بر بسترهای داخلی پیدا می‌کنند و از خلأهای نظارتی برای گسترش فعالیت خود بهره می‌برند. این موضوع برای کاربران، والدین، خانواده‌ها و همه کسانی که دغدغه سلامت فضای مجازی داخلی را دارند، به یک نگرانی جدی تبدیل شده است؛ زیرا در چنین شرایطی، پیام‌رسان‌های داخلی عملاً به یکی از اصلی‌ترین بسترهای مصرف محتوا و ارتباطات تبدیل می‌شوند و اگر نظارت مؤثر و به‌موقع وجود نداشته باشد، دامنه آسیب‌ها می‌تواند بسیار گسترده‌تر از حالت عادی باشد. ما معتقدیم آسیب ناشی از رهاشدگی محتوایی در برخی پیام‌رسان‌های داخلی، در بسیاری از موارد به‌مراتب نگران‌کننده‌تر و زیان‌بارتر از صرف محدودیت یا قطعی اینترنت بین‌الملل است؛ زیرا در اینجا مسئله فقط دسترسی یا عدم دسترسی نیست، بلکه موضوع، حضور فعال و گسترش‌یابنده محتوای ناسالم، غیراخلاقی، ضدفرهنگی، خلاف قانون و بعضاً مخل امنیت و وحدت اجتماعی در بستری است که بخش بزرگی از جامعه، از جمله نوجوانان و خانواده‌ها، در آن حضور دارند. اگر قرار است پیام‌رسان‌های داخلی به‌عنوان بسترهای امن، قابل اعتماد و جایگزین یا مکمل سکوهای خارجی معرفی شوند، لازم است در عمل نیز استانداردهای روشن‌تری در حوزه نظارت بر محتوا، رسیدگی سریع به گزارش‌ها، شناسایی هوشمند تخلفات، حذف به‌موقع کانال‌ها و ربات‌های مسئله‌دار و پاسخ‌گویی به کاربران داشته باشند. صرف فراهم‌بودن امکان گزارش‌دهی کافی نیست؛ مهم آن است که این گزارش‌ها در زمان مناسب، با دقت کافی و با سازوکاری شفاف بررسی شوند و کاربران اطمینان داشته باشند که گزارش آن‌ها واقعاً به اقدام مؤثر منتهی می‌شود.

وزارت ارتباطات و فناووری اطلاعات، سازمان ارتباطات زیرساخت، شورای عالی فضای مجازی، شورای عالی امنیت ملی، معاونت فضای مجازی دادستان کل

100
گزارش از مطالبه
1000
پیگیری از مسئول مربوطه

نمایش گزارش


تصویر نمایه‌ی ‌آسام‌
@aasamm6 ساعت پیش
در پاسخ به @Mohamadkhaji
واقعا ساترا شفاف توضیح دهد چرا نظارت ها کار آمد نیست و چرابعضی از فیلم ها بعد از پخش و تبلیغ تازه معلوم می شود مجوز نداردشفاف بگوید گیر کار کجاست