۱۵ سال چشمانتظاری برای راهآهن چابهار ـ زاهدان
راهآهن چابهار ـ زاهدان نقش پررنگی در هر دو کریدور شمال ـ جنوب و شرق ـ غرب دارد و چندین سال است که درگیر سیاسیکاری شده و توسعه نوار شرقی و اقتصاد دریامحور کشور را به تعلیق کشانده است.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ در سالهای ۱۲۹۷ و ۱۲۹۸ خط راهآهن میرجاوه-زاهدان که ادامه راهآهن هند بود، احداث شد و در همان زمان ایستگاه راهآهن زاهدان تأسیس شد. در تاریخ ۱۷ خرداد ۱۳۸۸ خط راهآهن کرمان-زاهدان نیز افتتاح شد و این ایستگاه به راهآهن کرمان-تهران متصل شد.ساخت راهآهن از زاهدان به شهر چابهار در حال اجرا است که روند تکمیل شبکه ریلی جنوب شرق کشور و امتداد آن به راهآهن شمال شرق کشور در جریان است که بدین ترتیب، توسعه زیرساختهای کریدورهای بینالمللی عبوری از مسیر ایران به وقوع میپیوندد.اتصال استراتژیک خطآهن ۱۶۴۰ کیلومتری چابهار-زاهدان-سرخس به شبکه ریلی کشور که نقش پررنگی در جابهجایی کالا از چابهار، تنها بندر اقیانوسی کشور به سایر نقاط ایران و کشورهای همجوار دارد، از سال ۱۳۸۹ آغاز شده ولی به بهانههای تخصیص نیافتن به موقع اعتبارات پیشرفت قابل قبولی نداشتهاست.راهآهن چابهار- زاهدان بندر چابهار را به خط ریلی کریدور شمال-جنوب متصل کرده و این منطقه را به شاهراه ریلی منطقه و بینالملل مبدل میکند و سبب توسعه جنوب شرق کشور و گسترش مبادلات تجاری، اقتصادی و فعالیتهای تنها بندر اقیانوسی ایران می شود و در نهایت این بندر راهبردی را به دریاچه خزر و سایر حوضههای آبی پیرامون ایران وصل میکند.توسعه بندر چابهار و ارتقای ظرفیت تخلیه و بارگیری آن تا ۸.۵ میلیون تن ایجاب می کند که خط ریلی چابهار-زاهدان-میلک-سرخس هرچه سریعتر تکمیل شود تا تجار و سرمایه گذاران داخلی و خارجی با اطمینان بیشتری در سیستان و بلوچستان حضور یابند و با سرمایه گذاری در این منطقه، تحول بزرگی در صادرات، ترانزیت و واردات و چرخه اقتصادی کشور ایجاد کنند.
سید مرتضی ناصریان، کارشناس ارشد ساخت و توسعه زیربناهای حمل ونقل کشور، اظهار کردهبود اتمام این خط ریلی، عبور کالا از کریدور شمال به جنوب را سرعت می هد و با توجه به برآوردهای صورت گرفته، حجم باری که در مسیر کریدور شمال به جنوب از روسیه و کشورهای حوزه CIS به سمت هند و برعکس با افتتاح مسیر ریلی چابهار - زاهدان به حدود ۲ میلیون تن در سال می رسد. وی تصریح کرد تحقق بارهای ترانزیتی بیش از وابستگی به تکمیل زیرساخت ریلی، به وضعیت توقفهای بارها در گمرکات و بنادر و هماهنگی نهادهای متعدد داخلی و بین المللی و امکانات لجستیکی بستگی دارد و کشور ما در جذب بار ترانزیتی موفقیت نسبی نداشته و امید است با تحول در این زمینه و تشکیل ستاد عالی ترانزیت و رفع مشکلات مدیریتی و نرمافزاری روند جذب بارهای ترانزیتی اصلاح شود.فرزانه صادق، وزیر راهوشهرسازی در سفر امروز خود به استان سیستان و بلوچستان، از مراحل ریلگذاری راهآهن چابهار-زاهدان که با هدف توسعه ریلی شرق کشور، بندر چابهار را به شبکه ریلی متصل می کند و در طرح توسعه مکران و همچنین تکمیل کریدور شمال-جنوب نقش مهمی دارد، بازدید کرد.این ادعا در حالی از سوی وزارت راه دولت چهاردهم مطرح شده است که ۲۷ شهریور امسال و در زمان فعالیت دولت چهادهم، خیراله خادمی، مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حملونقل کشور از پیشرفت فیزیکی بالای ۷۰ درصد راهآهن چابهار-زاهدان خبر دادهبود.به گفته عباس خطیبی، معاون ساخت و توسعه راهآهن، بنادر و فرودگاه های شرکت ساخت، برنامه ریزی شدهاست تا این مسیر ریلی در سال ۱۴۰۶ به اتمام برسد و بهره برداری شود.
مهدی باقری، کارشناس ترانزیت اظهار کرد تکمیل راه آهن چابهار-زاهدان و امتداد مستقیم آن به سرخس، تحولات بزرگی در اقتصاد سواحل مکران و حوزه جنوب شرق کشور، توسعه حملونقل و رونق ترانزیت کالا و تجارت را به همراه دارد و می تواند جابجایی کالا را از بندر چابهار صدها برابر افزایش دهد.وی ادامه داد: ورود بخش غیردولتی به سرمایهگذاری و اپراتوری شاخه شرقی کریدور شمال-جنوب (خط ریلی چابهار-زاهدان-سرخس)، تحول شگرفی در امنیت و توسعه شرق کشور ایجاد خواهد شد. این تغییر و تحول میتواند به اشتغالزایی، همبستگی منافع اقتصادی برای افزایش انعطافپذیری در برابر تحریمها، احیای نقش فعال در زنجیره ارزش منطقهای و فراتر از آن و تنظیم منافع مشترک مردم با دولت و حاکمیت منجر شود.حسن کریمنیا، کارشناس حملونقل و ترانزیت بیان کرد یکی از ظرفیتهای مغفول منطقه چابهار، کریدور شرق-غرب عبوری از آن است. کریدور اقتصادی چین-پاکستان (CPEC) که قرار است با سرمایهگذاری ۶۰ میلیارد دلاری چینیها توسعه یابد، میتواند به ایران و مسیرهای عبوری از خاک آن متصل شود. کریمنیا تصریح کرد پاکستان میتواند یکی از ورودیهای کریدور شرق-غرب بهویژه چین-اروپا و همچنین فعالکننده کریدور ریلی اسلامآباد-تهران-استانبول که عضو کریدورهای اکو محسوب میشود، باشد.وی در انتها افزود: با توجه به شناخت نیازهای لجستیکی و ترانزیتی کشورهای ذینفع، ضروری است هر چه سریعتر از مزایای بندر چابهار و مسیر ریلی چابهار-سرخس و همچنین خط ریلی میرجاوه-بازرگان برای تقویت تجارت منطقهای و ارتقای وزن ژئوپلتیکی و اقتصادی ایران بهره برد.#راهآهن_چابهار_زاهدان#چابهار_سرخس#چابهار#اقتصاد_دریامحور#کریدور_شمال_جنوب#کریدور_شرق_غرب#پاکستان#CPEC 22:31 - 9 ژانویه 2025