تنها راهحل اصلاحطلبان برای مشکلات
همزمان با سفر رئیسجمهور به نیویورک، برخی چهرههای اصلاحطلب بار دیگر از مذاکره و دیدار با رئیسجمهور آمریکا بهعنوان مسیری برای گشایش امور کشور سخن گفتهاند؛ رویکردی که با واکنش برخی چهرههای سیاسی مواجه شده و بحث درباره گرهزدن حل مشکلات کشور به آمریکا را دوباره به میان آورده است.
گروه سیاسی خبرگزاری فارس: سفر رئیسجمهور به نیویورک در روزهای اخیر بار دیگر موضوع مذاکره با آمریکا و پیشنهاد دیدار با رئیسجمهور این کشور را به یکی از محورهای اظهارنظر برخی چهرههای اصلاحطلب تبدیل کرده است؛ اظهاراتی که در آن، گشایش در روابط با آمریکا بهعنوان مسیر حل مشکلات کشور مطرح شده و در مقابل، با واکنش و انتقاد برخی چهرههای سیاسی و تحلیلگران مواجه شده است.صادق زیباکلام از جمله چهرههایی است که در این زمینه با اشاره به سفر رئیسجمهور به نیویورک، در حساب کاربری خود نوشت: «بسیاری از چشمها به نیویورک است که آیا گرهای ممکن است باز شود؟ اما مشکل ما نه با آمریکاست، نه با اعراب و نه حتی با نتانیاهو. مشکل ما با تندروهای خودمان است که ۳۶ سال همه قدرت را به دست گرفته بودند و حالا سرسوزنی حاضر به از دست دادن آن نیستند، ولو به قیمت به خاک سیاه نشستن ۹۰ میلیون ایرانی.»در اظهارنظری دیگر، غلامحسین کرباسچی، فعال سیاسی اصلاحطلب، درباره احتمال دیدار رئیسجمهور با دونالد ترامپ گفته است: «اگر جای پزشکیان بودم، با در نظر گرفتن همه عواقب، برای حل مسئله با ترامپ دیدار میکردم؛ حتی اگر هزینه سنگینی داشت.» وی همچنین تأکید کرده است که اگر اقدامی بتواند مسئله کشور و مشکلات مردم را حل کند، رئیسجمهور باید آن اقدام را انجام دهد و هزینه سیاسی آن را نیز بپذیرد.مهدی کروبی هم در نامه ای به رئیس جمهور از وی خواسته بود که «برای صلحی پایدار، اگر شرایط فراهم آمد با ترامپ دیدار کن.»این اظهارات در حالی مطرح شده است که برخی چهرههای سیاسی، مسئله را نه صرفاً در اصل مذاکره، بلکه در نوع نگاه به آمریکا، سابقه رفتار این کشور و میزان اتکاپذیری وعدههای واشنگتن میدانند.
برای گشایش امور کشور نباید چشم به راهروهای نیویورک دوختعلیرضا تسلیمی، عضو شورای مرکزی جبهه پایداری، در گفتوگو با خبرنگار سیاسی خبرگزاری فارس، در واکنش به اظهارات برخی چهرهها از جمله صادق زیباکلام درباره رابطه با غرب، اظهار داشت: «گرهزدن تمام سرنوشت و گشایش امور ملت به راهروهای نیویورک، آن هم پس از دههها تجربه از بدعهدی استکبار، بیش از آنکه یک تحلیل یا گزاره سیاسی باشد، نوعی "خوشخیالی کودکانه" است که حافظه تاریخی ملت ما را به مسلخ میبرد.»وی با اشاره به سابقه خصومتهای آمریکا و رژیم صهیونیستی افزود: «تعجببرانگیز است که چطور گوینده از کنار دریای خون و جنایتهایی که از کودتای ۲۸ مرداد تا همین امروز با عاملیت مستقیم ایالات متحده و رژیم غاصب صهیونیستی رقم خورده به سادگی عبور میکند و میگوید "مشکل ما نه با آمریکاست و نه با نتانیاهو".»تسلیمی تصریح کرد: «این نادیدهگرفتنِ عامدانه دشمنی ریشهدار، نه نشانه واقعگرایی، بلکه نشانه بیاعتنایی به درد مردمانی است که زیر فشار همین تحریمها و سیاستهای خصمانه کمر خم کردهاند؛ گویی ایشان فراموش کردهاند که کلید حل مشکلات در جیب کسی نیست که خود قفلساز این بنبستها بوده است.»
عضو شورای مرکزی جبهه پایداری در ادامه با اشاره به تلاشها برای تبرئه طرف غربی و مقصر جلوه دادن جریانهای انقلابی خاطرنشان کرد: «تقلیلدادن تمام بحرانهای پیچیده و چندلایه به یک مفهوم تقلیلیافته به نام "تندروهای داخلی"، تلاشی آشکار برای فرافکنی و تطهیر نیت واقعی طرف مقابل است. وقتی آقای زیباکلام تمام بار مسئولیت وضعیت امروز را بر دوش بخش انقلابی حاکمیت میاندازد و چشمانش را بر نقض پیدرپی عهد و پیمانهای بینالمللی توسط طرف آمریکایی میبندد، عملاً در حال آدرسِ غلط دادن به جامعه است.»وی در پایان تأکید کرد: «این نگاهِ یکسویه، نه تنها وقاحت واقعی دشمن در بیرون از مرزها را نادیده میگیرد، بلکه با "بدهکار کردنِ خودیها"، عملاً همان پازلی را تکمیل میکند که سالهاست دشمن برای تضعیف اراده ملی چیده است؛ وگرنه عقل سلیم حکم میکند که برای برونرفت از این چالشها، باید ابتدا به "منشأ اصلی بدعهدی" نگریست، نه اینکه برای جلب رضایت کدخدا، پیکان اتهام را به سمت ستونهای استقلال کشور گرفت.»
کارشناسان چه میگویند؟عبدالله گنجی، کارشناس مسائل سیاسی، نیز در گفتوگو با فارس درباره پیشنهادهای جبهه اصلاحات در این زمینه، نگاه این جریان به سفر رئیسجمهور را مورد انتقاد قرار داده و گفته است: «نگاه این طیف به سفر رئیسجمهور به نیویورک نیز نگاه به سفر به سازمان ملل نیست. این را به صراحت نمیگویند، اما منظورشان سفر به آمریکاست. آنها حاشیههای این سفر را بیشتر از متن آن دوست دارند.»گنجی همچنین درباره این تصور که یک دیدار یا برخورد دیپلماتیک میتواند بهتنهایی مشکلات میان ایران و آمریکا را حل کند، گفته است: «این طیف بهصورت تخیلی بر این باور است که یک لبخند، یک چشمک یا یک دست دادن میتواند مشکل را حل کند.»وی با اشاره به تجربه توافقات پیشین، بر تفاوت میان یک دیدار سیاسی و حل اختلافات پیچیده میان دو کشور تأکید کرده و گفته است: «ما میرویم و سند امضا میکنیم، اما مشکل حل نمیشود؛ اینها میگویند یک دست دادن مشکل را حل میکند.»گنجی همچنین معتقد است بخشی از جریان اصلاحات در تحلیل مناسبات ایران و آمریکا، مسئولیت طرف آمریکایی را نادیده میگیرد و در مقابل، جمهوری اسلامی را مقصر مشکلات معرفی میکند. وی در این باره گفته است: «اینها غیر از آمریکا هیچ راهی برای دوام و بقای ایران سراغ ندارند و واقعاً به این باور دارند که غیر از ارتباط با آمریکا راه دیگری وجود ندارد.»
در همین چارچوب، سپهر خلجی نیز در تحلیل سفر رئیسجمهور به نیویورک بر استفاده از ظرفیت سازمان ملل برای بیان مواضع و مطالبات ایران تأکید کرده است. وی گفته است: «جمهوری اسلامی ایران نباید در عرصه بینالمللی از موضع بدهکاری سخن بگوید، بلکه باید مطالبات و خسارتهای واردشده را مطرح کند.»خلجی همچنین بر استفاده از تریبون سازمان ملل برای تبیین مواضع ایران تأکید کرده و معتقد است مسائل هستهای و دفاعی ایران نباید بدون توجه به ملاحظات کشور در عرصه بینالمللی مورد تصمیمگیری قرار گیرد.سیدمحمد حسینی نیز در گفتوگو با فارس، با تأکید بر استفاده از تریبون سازمان ملل برای بیان مواضع ایران، درباره تمرکز بر دیدار با ترامپ هشدار داده است. وی با اشاره به تجربه توافق پیشین و عدم پایبندی ترامپ به سند امضاشده، درباره اتکا به وعدههای جدید آمریکا ابراز تردید کرده و گفته است: «به هیچ وجه صلاح نیست رئیسجمهور ما تحت تأثیر تبلیغات بیپایه و غیرواقعی برخی غربگرایان و سیاسیونی که کعبه آمالشان آمریکاست، به ذهنش خطور کند که با ترامپ گفتوگو کند.»حسینی همچنین با اشاره به تعبیر رهبر انقلاب درباره اعتبار امضای ترامپ، تأکید کرده است که سفر نیویورک باید بیش از آنکه محل نمایش یک دیدار باشد، فرصتی برای «روشنگری و افشاگری» درباره عملکرد آمریکا باشد.حمیدرضا ترقی نیز در اظهارنظری درباره احتمال دیدار رئیسجمهور با ترامپ، بر پیامدهای چنین دیداری تأکید کرده و گفته است: «این نوع ملاقات و دیدار، در دنیا تعابیر مختلفی خواهد داشت و به نظر میرسد به هیچ وجه نباید این ملاقات و دیدار صورت بگیرد.»
وی تریبون سازمان ملل را فرصتی برای بیان مواضع ایران دانسته، اما معتقد است دیدار مستقیم با رئیسجمهور آمریکا میتواند بر نحوه انعکاس مواضع ایران در این سفر سایه بیندازد.مرور این اظهارات نشان میدهد که بخشی از چهرههای اصلاحطلب بار دیگر بر استفاده از فرصت این سفر برای گفتوگو با آمریکا و حتی دیدار با ترامپ تأکید کردهاند؛ در مقابل، منتقدان این رویکرد با استناد به تجربه توافق هستهای و سابقه بدعهدی آمریکا، بر استفاده از ظرفیت سازمان ملل برای بیان مطالبات ایران و پرهیز از تقلیل دیپلماسی به یک دیدار دوجانبه با واشنگتن تأکید دارند.
16:21 - 1 مهر 1405