بقائی: عربستان درخواست کرد نشست صلاله فعلا برگزار نشود
سخنگوی وزارت امور خارجه امروز با بیان اینکه عربستان درخواست کرد که نشست صلاله بین ایران و کشورهای حوزه خلیجفارس فعلا برگزار نشود، گفت: تفاهم بین ایران و عمان نهایی شده و با مشورت عمان در مورد گام بعدی، اینکه به چه شکل این تفاهم را اعلام یا ثبت کنیم، تصمیمگیری کرده و اطلاعرسانی میشود
به گزارش خبرنگار گروه سیاست خارجی خبرگزاری فارس، اسماعیل بقائی سخنگوی وزارت امور خارجه امروز (دوشنبه) ۲۳ شهریورماه ۱۴۰۵ در نشست هفتگی با خبرنگاران به تشریح آخرین تحولات در حوزه سیاست خارجی پرداخت و به سؤالات آنها پاسخ داد.
وی در ابتدا به سفر اخیرش به لامرد اشاره کرد.سخنگوی دستگاه دیپلماسی بیان کرد: آنچه بی واسطه دیدیم ورای تصور و دیدهها و شنیدههایمان از طریق رسانه و تلویزیون بود. شدت قساوتی که در ارتکاب این جنایت صورت دادند.بقائی گفت: مرکز یک شهر را به میدانی برای آزمایش جدیدترین سلاح خود تبدیل کردند.
این دیپلمات ارشد ایرانی ادمه داد: هدف ایجاد ارعاب بود در اولین روز تعرض نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران.وی گفت: در عرض 35 ثانیه دو هزار کیلو مواد منفجره بر فراز شهر لامرد منفجر کردند. 21 انسان بیگناه در جریان این حملات شهید شدند از جمله یک مهمان افغانستانی شهر.بقائی ادامه داد: درد و رنج جانبازان وصف ناشدنی است.
سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه به حمله آمریکا به شناوری در نزدیکی جزیره هنگام که بر اثر آن جمشید رجبی شهید و چند نفر مجروح شدند از جمله دو شهروند پاکستانی اشاره کرد و آن را نشانه دیگری از این دانست که آمریکا هزاران دورتر از مرزهای آمریکا به کشور ما قشون کشی کرده است.
* انتظار میرفت کشورهای منطقه فرصت شناس باشند
وی در پاسخ به سؤالی درباره به تعویق افتادن نشست صلاله بین ایران و کشورهای حوزه خلیج فارس و مباحث مطرح شده درباره اینکه عربستان خواستار به تعویق افتادن این نشست شده و همچنین نقد به عملکرد وزارت خارجه، خاطرنشان کرد: تصمیمگیری در خصوص مباحث سیاست خارجی و امنیت ملی تک بعدی و تک مؤلفهای نیست که شما صرفاً بر اساس یک مؤلفه، در مورد موضوعات بسیار حساس و پیچیده درباره امنیت ملی کشور تصمیمگیری کنید.بقائی ادامه داد: قیمت نفت امروز بالا رفت و شما نمیتوانید بگویید به دلیل بالا و پایین رفتن نفت یک تصمیمی را بگیرید یا نگیرید.وی تکرار کرد: ما به خاطر اقدامات نسنجیده دیگران و یا بدعهدی دیگران نباید اقدامات منطقی و آینده نگرانه خود را زیر سؤال ببریم. اینکه ایران و عمان به عنوان دو دولت ساحلی در خصوص موضوعی که منحصرا مربوط به خودشان است تصمیم گرفتند و در خصوص متنی تفاهم کرده و میخواهند در راستای یک رویکرد مسئولانه و دوراندیشانه تفاهم خود را در جلسهای با حضور کشورهای منطقه عرضه کنند، این در راستای حکمت تصمیم گیرانش است.بقائی بیان کرد: آنچه بین ایران و عمان در رابطه با تعیین مسیرهای ایمن دریانوردی تفاهم شده مربوط به دو دولت ساحلی است و حاکمیت آنها در نظر گرفته شده است. همه جوانب کار بعد از هفتهها مذاکره بین دو کشور حاصل شده و قرار هم بر این بود که صرفاً در این نشست این موضوع طرح شود. این فرصتی بود که ایران و عمان فراهم کردند و انتظار میرفت کشورهای منطقه فرصت شناس باشند و قدر چنین موقعیتهایی را بدانند.
* نشست صلاله
این دیپلمات ارشد ایرانی ادامه داد: اگر واقعاً قائل به این هستند که ما باید بهعنوان همسایگان دائمی، علیرغم همه بحثهایی که داشتیم، علیرغم همه شکایتهایی که بهحق ما به خاطر عملکرد برخی از این کشورها داریم، دور هم بنشینیم و درباره ایجاد منطقهای امن، به دور از بازیگران مخرب خارجی، گفتوگو کنیم، سخنگوی دستگاه دیپلماسی گفت: یک فرصت بسیار مناسب بود. فکر نمیکنم هیچ طرف مسئولی بپذیرد که این فرصت را باید به هر دلیلی، چه به دلیل اعمال نفوذ طرفهای خارج از منطقه و چه به دلیل بهانهجوییهایی که واقعاً هیچ ارتباطی به ایران ندارد، از دست بدهیم و این نشست را برگزار نکنیم.
* عربستان درخواست کرد که نشست صلاله فعلاً برگزار نشود
بقائی گفت: خبری که مطرح شده، بله، درست است. اینکه عربستان درخواست کرد که این نشست فعلاً برگزار نشود. آن بحثهایی هم که در مورد انتساب اتفاقاتی که بین آنها و یمن در جریان است مطرح میشود، حقیقتاً آدرس اشتباهی دادن است. با دادن آدرس اشتباهی، مشکلات حل نمیشود. مشکلات یمن ریشه طولانیمدت دارد.وی افزود: ما بهعنوان جمهوری اسلامی ایران همواره گفتیم، تلاش کردیم و در عمل نشان دادیم که حاضریم برای حلوفصل موضوعات کمک کنیم. گفتیم نقشه راهی که بین خودتان تفاهم شده و ما هیچ نقش و مداخلهای در آن نداشتیم، همان مبنای گفتوگوهای شما برای حل مسئله باشد.بقائی ادامه داد: این را بهخوبی میدانیم که تداوم جنگ در منطقه بین کشورهای اسلامی، تنها یک برنده دارد و آن برنده کسی نیست جز رژیم صهیونیستی که به دنبال استمرار تنش و ناامنی در منطقه ما، بین کشورهای اسلامی، است.سخنگوی وزارت خارجه ادامه داد: اینکه در مراحل بعدی چه کار خواهیم کرد، تفاهم بین ایران و عمان، بهعنوان دو دولت ساحلی، نهایی شده است. ما با مشورت عمان در مورد گام بعدی، اینکه به چه شکل این تفاهم را اعلام یا ثبت کنیم، تصمیمگیری خواهیم کرد و اطلاعرسانی خواهد شد.
* ایران هیچ مداخلهای در مباحث مرتبط با یمن ندارد
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به سؤالی درباره اینکه با توجه به پیشروی انصارالله در ساحل دریای سرخ و رسیدن آن به جزیره پریم در بابالمندب، برخی کشورها این تحول را امتداد جنگ ایران میدانند. موضع ایران درباره تحولات بابالمندب چیست و آیا ایران نقشی در تصمیمات نظامی یمنیها دارد؟ تصریح کرد: تکرار میکنم که ایران هیچ مداخلهای در مباحث مرتبط با یمن ندارد، ولی ما بهعنوان کشوری که وضعیت منطقه برایمان مهم است، میدانیم که برخی از طرفها از این اوضاع هم سوءاستفاده میکنند برای تشدید اختلاف و تفرقه بین کشورهای اسلامی و هم اینکه سعی میکنند از این آب گلآلود ماهی بگیرند. وی ادامه داد: موضعمان را خیلی صریح بیان میکنیم و بیان صریح موضع ما نباید به عنوان مداخله در این موضوع تلقی شود.بقائی گفت: خیلی روشن است که یمنیها خودشان برای خودشان تصمیم میگیرند. انصارالله یک طرف مستقل یمنی است و بر اساس مصالح و منافع خودشان تصمیمهایی که لازم میدانند اتخاذ میکنند. اما شما نمیتوانید تحولات امروز را بدون توجه به سابقه موضوع تحلیل کنید و در موردش نظر بدهید. وی ادامه داد: ما مواجهیم با کشوری که طی ۱۰ الی ۱۲ سال گذشته مورد تعرض بوده، یک محاصره ظالمانه علیه آن اعمال شده و یمنیها تلاشهای زیادی از طرق مختلف صورت دادند که به حقوق و کرامت خودشان برسند. از این مسیرها خواستههایشان که واقعاً خواستههای به حقی است، حاصل نشده و لاجرم تصمیماتی که فکر میکنند، مناسب است برای احقاق حقوق خودشان اتخاذ کردند.
* کشورهای منطقه از فرافکنی و اتهامزنی بیاساس به دیگران خودداری کنند
بقائی اضافه کرد: یمنیها در طول این سه سال چندین بار مورد حمله رژیم صهیونیستی و آمریکا قرار گرفتند. موضع اصولی یمنیها در قبال مسئلهای که مسئله اول جهان اسلام و به نوعی جهان امروز است، نسلکشی در فلسطین، اشغالگری اسرائیل، سیطرهطلبی رژیم صهیونیستی در لبنان، در سوریه و در سایر کشورها مشخص است. یمنیها نشان دادند که انسانهای آزادهای هستند و مسائل جامعه اسلامی و مسائل انسانی برایشان اهمیت دارد و این را هم باید در نظر بگیریم.سخنگوی وزارت خارجه گفت: امنیت کشتیرانی و آزادی تجارت دریایی باید برای همه لحاظ شود و همه بتوانند از آن استفاده کنند. شما نمیتوانید کشور یا کشورهایی را مورد حمله و محاصره دریایی قرار دهید و یکسویه از آنها انتظار داشته باشید که نگهبان کشتیرانی دریایی باشند.وی به کشورهای منطقه توصیه کرد که واقعیتها را ببینند، از فرافکنی و اتهامزنی بیاساس به دیگران خودداری کنند و افزود: اگر واقعاً قصد دارند که مشکلات را حل کنند. چون تکرار برخی ادعاها و اتهامها ممکن است باعث شود که خود ادعاکننده هم به چنین ادعاهایی باور کند و بعد در یافتن راهحل برای مشکل، دچار اشتباه محاسباتی شوند.
* تکذیب ادعای مقامات آمریکایی درباره خط لوله نفت عربستان
خبرنگاری با بیان اینکه برخی مقامها و رسانههای آمریکایی مدعی شدند که ایران در حمله به خط لوله شرق غرب نفتی عربستان نقش داشته، نظر سخنگوی دستگاه دیپلماسی را جویا شد که وی گفت: آمریکاییها کبی هیچ هزینهای مدام در حال تولید خبرهای دروغ و ادعاهای دروغ هستند.وی ادامه داد: اینکه در این شرایط، آمریکا برای تشدید اختلاف بین کشورهای منطقه، مدام دروغی را تولید کند، یکی از عواقب مسائلی است که در منطقه ما وجود دارد و کشورها باید بین خودشان حل کنند. در غیر این صورت، طرفهایی که خیر و صلاح منطقه ما را نمیخواهند، مدام برای پیچیده کردن بیشتر اوضاع به این دروغها متوسل میشوند.بقائی ادامه داد: این ادعاهایی که مقامات آمریکایی در مورد دخالت ایران در این تحولات مطرح کردند درست نیست و این ادعاها قاطعانه تکذیب میشود.
* کلنگ گزلا
این دیپلمات ارشد ایرانی درباره اظهارات گروسی در خصوص فعالیت هستهای در کلنگ گزلا گفت: این کوه کلنگ گزلا بارها دربارهاش صحبت شده است. جوری صحبت میکنند که انگار یک پرونده سری محرمانهای را کشف کردهاند. هیاهو برای هیچ.
وی ادامه داد: خاطرم هست در زمانی که مذاکرات بین دولت سیزدهم و دولت سابق آمریکا در جریان بود، زیر نظر آقای باقری کنی، یکی از موضوعاتی که آن زمان مطرح کردند، یعنی حدود شش، هفت سال پیش، همین بحث بود که ساختوسازهایی در این مکان در حال انجام است.سخنگوی وزارت خارجه افزود: ما عضو پروتکل (الحاقی) نبودیم و هنوز هم نیستیم و طبق تعهدات پادمان هر آنچه لازم بوده یا باشد به آژانس اطلاع رسانی کنیم، کردهایم. صحبتها در خصوص این مکان صرفا فضاسازی رسانهای است و هیچ مبنایی ندارد.بقائی گفت: در آن زمان یک بحث مطرح شد که امکان بازرسی از این مکان وجود دارد. چون حتی نمیتوانیم بگوییم تأسیسات هستهای در معنای دقیق پادمانی آن است. آن زمان صحبت شد که سالی یک بار میشود چنین بازرسی انجام داد. بحث من مربوط به ۶ سال پیش است.سخنگوی وزارت خارجه خاطرنشان کرد: یک بار برای همیشه بدانیم صحبتهایی که در رابطه با کوه کلنگ گفته میشود، در راستای جنگ رسانهای و روانی آمریکاست که هر از چند مدت، وقتی عنوانشان از دروغهای دیگر خالی میشود، یک بحث جدیدی را مطرح میکنند، صرفاً برای فضاسازی و تداوم دروغی است که واقعاً ادامه دادن آن برایشان دشوار است.
* ۳۰ سال است که میگویند ایران به دنبال بمب هستهای است
بقائی بیان کرد: ۳۰ سال است که میگویند ایران به دنبال بمب هستهای است. حتی یک مورد آژانس، علیرغم همه سوگیریها و سیاسیکاریهایش، از جمله در گزارش اخیرش، حتی یک بار نگفته که ایران مرتکب عدم پایبندی شده، مرتکب non-compliance شده است. وی خاطرنشان کرد: برای اینکه این دروغ را توجیه کنند، مدام یک بحث جدیدی را با یک فضاسازی رسانهای مطرح میکنند و خیلی وقتها هم واقعاً خیلیها به اشتباه میافتند که گویا تحول جدیدی است یا در فلان منطقه اتفاق و تحرک خاصی در جریان است.
* ایران انزواپذیر نیست
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به سؤالی درباره اینکه آمریکا به دنبال انزوای کامل و همه جانبه ایران است و اینکه بریکس در خصوص انزوای آمریکا درباره ایران چه اقدامی را انجام خواهد داد، اظهار داشت: ایران انزواپذیر نیست. کشوری که از خودش دفاع میکند کشوری که تحسین و تمجید همه کشورها را جلب کرده است ولو اینکه این را بیان نکنند به دلیل رودربایستیهایی که با آمریکا دارند، این کشور منزوی نمیشود.وی ادامه داد: ببینید بر عکس اعتبار آمریکا در چه وضعی است. آمریکا جنایت شنیعی را مرتکب شد در حمله به ایران و همدستی با یک رژیم نسلکش و مدام در این مسیر بیشتر خودش را درگیر میکند.سخنگوی دستگاه دیپلماسی گفت: جامعه جهانی، از جمله در منطقه ما، بهدرستی متوجه شده است که اقدامات آمریکا هنجارهای بینالمللی را، که صرفاً مطلوب نیستند بلکه برای تداوم صلح و امنیت بینالمللی لازم هستند، به هم ریخته، سازمان ملل متحد را تبدیل به ابزار کرده، آژانس بینالمللی انرژی اتمی را به یک ابزار سیاسی تقلیل داده و مهمترین اصول و مبانی منشور سازمان ملل متحد، که منع توسل به زور است، را نقض کرده است.
سخنگوی وزارت خارجه ادامه داد: در چنین وضعیتی، کشورها از هر فرصتی استفاده میکنند، از جمله در ترتیبات چندجانبه مثل شانگهای و بریکس، تا هم نشان دهند با این روش و با این روند مخالف هستند و هم برای مقابله با پیامدهای چنین روندی چارهاندیشی کنند.وی گفت: متحدان آمریکا را هم در نظر داشته باشید، کانادا، اروپا، همه کشورهایی که زمانی قائل به این بودند که آمریکا، بهعنوان رهبر جهان آزاد، هر آنچه انجام میدهد در راستای منافع آنهاست. اما میبینیم که این کشورها هم به این نتیجه رسیدهاند که باید برای مهار کردن یکجانبهگرایی ستیزهجویانه و مخرب آمریکا چارهاندیشی کنند.
* احضار کاردار اتریش به وزارت خارجه
سخنگوی وزارت خارجه درباره ممانعت از حضور محمد اسلامی رئیس سازمان انرژی اتمی در نشست آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت: اقدام دولت اتریش به عنوان دولت میزبان، ناموجه است. اینها طبق تعهداتشان باید روادید ورود هیأت نمایندگی ایران را صادر میکردند. وی گفت: مراتب اعتراض خود را صریحاً به دولت اتریش منعکس کردیم. کاردارشان برای اعتراض به وزارت خارجه فراخوانده شد و مراتب اعتراض خود را اعلام کردیم.
بقائی خاطرنشان کرد: ما از همه ابزارها برای اینکه اجازه ندهیم چنین هدفی محقق شود، استفاده میکنیم. اینکه دولت اتریش به ما بگوید که تحت فشار یا درخواست آمریکا، که برای ما مشهود است فشار آمریکا بوده، این کار را انجام داده، به هیچ عنوان رفعکننده مسئولیت دولت میزبان نیست.سخنگوی دستگاه دیپلماسی گفت: تناقض، تناقض در تناقض. از یک طرف کشوری را متهم میکنند، قطعنامه صادر میکنند، گزارشهای نادرست تهیه میکنند و بعد اجازه حضور نمایندگان کشور برای دفاع از خودش را هم سلب میکنند. وی توضیح داد: یعنی جنگی که شروع کردند فقط جنگ نظامی نبوده، جنگ در عرصه دیپلماتیک، در عرصه حقوقی است، برای اینکه مانع از رسیدن صدای ایران به سایر کشورها شود.
* غنیمت حلال است
سخنگوی دستگاه دیپلماسی در خصوص زهپاد آمریکایی که سؤال خبرنگاری بود و اینکه آیا تاکنون رایزنی یا مذاکراتی از سوی آمریکا برای بازگرداندن این زیردریایی انجام شده است یا خیر؟ هم گفت: توقیف نشده است. غنیمت گرفته شده و غنیمت حلال است.
* قطعنامه آژانس
بقائی درباره قطعنامه ضد ایرانی اخیر در آژانس و گزارشهای دو پهلوی مدیرکل هم گفت: مسئولیت به خاطر هر نوع مشارکت و معاونت در ارتکاب یک عمل خلاف بینالمللی، چیزی نیست که با گذشت زمان ناپدید شود. این یک موضوع دائمی و مستمر است و ما از هر فرصتی برای تبیین و ثبت این موضوع استفاده میکنیم و متأسفیم که علیرغم اینکه این تجربه دوبار تکرار شد، باز هم آژانس بینالمللی انرژی اتمی، شخص مدیرکل، اجازه داد که چنین گزارش و فضاسازی، برای تهیه یک قطعنامه مورد سوءاستفاده قرار گیرد. قطعنامهای که حتی مبتنی بر گزارش هم نیست، کاملاً مبتنی بر سوءاستفاده از گزارش است.این دیپلمات ارشد ایرانی بیان کرد: اما نفس بیان ناقص یا کاملاً وارونه واقعیات از طرف مدیرکل، خودش زمینه را برای سوءاستفاده فراهم میکند.
وی افزود: مدیرکل اگر بخواهد نگاه منصفانه و فنی نسبت به موضوع داشته باشد، باید در وهله نخست اقدام غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی را محکوم میکرد. باید اقدام به حمله به تأسیسات هستهای ایران، که با هیچ معیاری قابل توجیه نیست، را محکوم میکرد.سخنگوی وزارت خارجه ادامه داد: همین صحبتهایی که هرازگاهی توسط مقامهای آمریکایی در تهدید ایران مطرح میشود، در تهدید تأسیسات هستهای ایران یا ساختوسازها مطرح میشود، هر کدامش شایسته موضعگیری قاطع از طرف مدیرکل است. متأسفانه این اتفاق نمیافتد.
* خیلی روشن است که آمریکا باید چه کاری انجام دهد
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره گزارش منتشر شده مبنی بر اینکه ، بعد از اینکه آمریکا پیشنهاد جدیدش را از طریق میانجیها به ایران منتقل کرده، جمهوری اسلامی هم شروط خودش را از طریق میانجیها به طرف آمریکایی منتقل کرده، بیان کرد: صورت مسئله خیلی روشن است ما در 28 خرداد به تفاهمی دست یافتیم و دو کشور در بالاترین سطح امضا کردند و 21 روز بعد آمریکا یک طرفه آن را نقض کرد و اقدامات غیرقانونی و تجاوزکارانهاش را از سر گرفت و تشدید کرد از جمله محاصره دریایی و جنگ اقتصادی.وی افزود: خیلی روشن است که آمریکا باید چه کاری انجام دهد. آمریکا باید همه اقدامات غیرقانونی و مداخلهجویانهاش علیه ایران را متوقف کند و جنایاتی را که مرتکب شده جبران کند. همچنین تحریمهایی را که وضع کرده و جنگ اقتصادی را که شروع کرده است، متوقف کند.بقائی ادامه داد: فکر نمیکنم موضوع غامض یا پیچیدهای در رابطه با تحولات منطقه وجود داشته باشد. مادامی که آمریکا بر تداوم اقدامات تجاوزکارانهاش، محاصره دریایی و سایر اقداماتی که خلاف حقوق بینالملل است و مصداق عمل تجاوزکارانه (act of aggression) است، اصرار داشته باشد.سخنگوی دستگاه دیپلماسی تصریح کرد: قطعاً جمهوری اسلامی ایران نیز قاطعانه اقدامات لازم را ادامه خواهد داد.
* امنیت تنگه هرمز مربوط به ایران و عمان
این دیپلمات ارشد ایرانی درباره گزارش سی.ان.ان مبنی بر اینکه آمریکا به کشورهای حاشیه خلیج فارس گفته که در مذاکرات با ایران اولویت تنگه هرمز را تعدیل و بر موضوعات هستهای تمرکز کنند، اظهار داشت: رسانهها حدس و گمان بزنند، قرار نیست در این مورد موضعی بگیرم، به خاطر اینکه این تحلیلها متعدد و فراوان هم هست.وی افزود: اما چیزی که به ما و عمان مربوط میشود و قاعدتا به کس دیگری مربوط نمیشود، بحث امنیت تنگه هرمز است که مربوط به دو دولت ساحلی است. البته ما متوجه مسئولیتهایمان در قبال جامعه بینالمللی و منطقه هستیم. به همین دلیل است که میگوییم کشورهای منطقه و جامعه جهانی باید آمریکا را پاسخگو کنند، به خاطر اینکه هر آنچه الان در حال وقوع است، از حیث ناامنی در تنگه هرمز، نتیجه اقدام آمریکا است.
بقائی ادامه داد: این را باید دنیا ببیند. این خیلی روشن است. شما نمیتوانید صرفاً با مخاطب قرار دادن معلول، یعنی اینکه بگویید الان ایران تدابیر را در رابطه با عبور و مرور در تنگه هرمز وضع کرده است، علت را کنار بزنید. علت اصلی این وضعیت، اقدامات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی از ۹ اسفند ۱۴۰۴ و تا الان است که ادامه دارد. اینگونه نیست که فقط در یک مقطعی وجود داشت و تمام شد، کماکان اقدامات غیرقانونی آمریکا ادامه دارد و دلیل اصلی ناامنی هم همین است.وی گفت: اینکه آمریکا دوست داشته باشد که خودش یا کشورهای دیگر در مورد فلان موضوع صحبت کنند، تأثیری در اولویتها و اراده ما ندارد. ما هر آنچه را که به نفع و صلاح امنیت ملی خودمان باشد و هر آنچه را که در راستای منافع مشترک دو دولت ساحلی باشد، انجام خواهیم داد.
* استقبال از مواضع چین در قبال مباحث امنیتی منطقه
خبرنگاری پرسید که آیا صحبتهای اخیر رئیسجمهور چین در اجلاس بریکس ناظر بر طرح مشخصی برای میانجیگری بین ایران و آمریکا در شرایط فعلی است و پیشنهاد مشخصی در این رابطه به ایران و طرفهای دیگر داده شده و آیا ما در کنار پاکستان شاهد ورود میانجی جدیدی به نام چین هستیم؟ و بقائی پاسخ داد: ما همیشه از موضع اصولی و مسئولانه چین در قبال مباحث امنیتی منطقه استقبال کردهایم. بقائی ادامه داد: چین در برهههای مختلف نقش بسیار سازندهای در کمک به تقویت امنیت و ثبات در منطقه ما ایفا کرده و همواره اعلام آمادگی کردهایم که در این زمینه همکاری چینیها را داشته باشیم.وی خاطرنشان کرد: تصور ما این است که چین موضع اصولیاش را در هر فرصتی بیان میکند و این بسیار ارزشمند است. در نشست سران بریکس هم مواضع اصولی چین را دیدیم. مساعی جمیله چین در رابطه با مباحث منطقه، فکر میکنم مورد استقبال هم ایران و هم سایر کشورها باشد.
* مشکل ما میانجی نیست
سخنگوی دستگاه دیپلماسی اضافه کرد: اما اینکه بگوییم به معنای دقیق کلمه و به معنای فنی کلمه، شاهد ورود بازیگر جدیدی در قالب و قامت میانجی هستیم، فکر نمیکنم چنین چیزی باشد. پاکستان نقش دارد و خوب انجام میدهد.وی گفت: مشکل ما میانجی نیست. هیچوقت مشکل ایران و آمریکا مسئله میانجی نبوده است. مسئله، نبود اراده واقعی و حداقل حسن نیت از جانب طرفهای آمریکایی برای استفاده از دیپلماسی جهت رفع مشکلات بوده است. بقائی عنوان کرد: مادامی که این رویکرد در طرف آمریکایی وجود داشته باشد، شما از هر میانجی که استفاده کنید، اینها میانجیها را هم بهنوعی بیاعتبار خواهند کرد.
این دیپلمات ارشد ایرانی ادامه داد: اینکه بگوییم شاهد ورود بازیگر جدیدی در قامت میانجی باشیم فکر نمیکنم چنین چیزی باشد. پاکستان نقش خود را خوب انجام میدهد. مشکل میانجی نیست. مشکل ایران و آمریکا میانجی نبوده است. نبود اراده واقعی برای استفاده از دیپلماسی جهت مشکلات بوده است.
* فضاسازی در راستای التهاب آفرینی
سخنگوی وزارت خارجه درباره اخبار منتشر شده مبنی بر اینکه ترکیه عنوان کرده به دلیل تحریمهای آمریکا قادر به پرداخت پول ایران نیست، اظهار داشت: بخش عمده فضاسازی در روابط ایران با کشورهای همسایه در راستای التهاب آفرینی است.وی گفت: من ادعا نمیکنم که آمریکا تلاش نمیکند برای اجرای تحریمهای ظالمانهاش، از جمله از طریق فشار بر شرکای تجاری ایران، کشورهای منطقه، اما از آن طرف ما شاهد یک کارزار گسترده رسانهای هستیم برای اینکه اثربخشی جنگ اقتصادیشان را چند برابر کنند و این جایی است که باید مراقب بود، مقهور فضاسازیها و جعلیات رسانهای نشد.بقائی خاطرنشان کرد: رابطه ما با کشورهای همسایه، رابطه خوبی است، با ترکیه بهویژه و حتماً از همه ابزارهای دیپلماتیک و رایزنیها استفاده خواهیم کرد برای اینکه مانع از تحقق اقدامات آمریکا شویم. تحقق اهدافشان که قطعاً هم خلاف حقوق بینالملل و هم خلاف حقوق بشر هست.
وی در خصوص صدور روادید برای حضور هیأت ایرانی در نشست مجمع عمومی در نیویورک گفت: تا الان خبری دریافت نکردهایم و به محض اینکه تحولی رخ دهد اطلاع رسانی خواهیم کرد.
* خروج از معاهده ان.پی.تی
خبرنگار خبرگزاری فارس با بیان اینکه در روزهای اخیر موجی در رسانهها و اندیشکدههای غربی به راه افتاده مبنی بر اینکه ممکن است ایران مشغول بازنگری در دکترین هستهای خود باشد و عنوان میکنند که در سطح مجلس شورای اسلامی، درباره خروج از معاهده ان.پی.تی و بازدارندگی اتمی صحبت میشود. نظر سخنگوی دستگاه دیپلماسی را جویا شد.وی در این باره گفت: این هم بخشی از تناقض و وقاحت طرفهای مقابل است. از یک طرف خودشان کاری میکنند فلسفه وجودی رژیم ان.پی.تی زیر سؤال برود و از طرف دیگر شاکی میشوند چرا کشورها در خصوص مباحث مرتبط با بازدارندگی و هستهای صحبت میکنند.
بقائی گفت: اولین عامل چنین بحثهایی کسانی هستند که معاهده منع اشاعه را در تمام اجزایش بی خاصیت میکنند. این معاهده سه اصل اساسی دارد خلع سلاح هستهای، جلوگیری از تکثیر سلاح هستهای و آن قسمتی که برای ما بسیار مهم است، بهرهمندی از انرژی هستهای برای مقاصد صلحآمیز.وی ادامه داد: نه در حوزه خلع سلاح گامی برداشتهاند، بلکه گسترش سلاح هستهای تشدید شده است، نه در رابطه با منع تکثیر موفق بودهاند. به دوستان خودشان اجازه دادهاند که سلاح هستهای داشته باشند، از جمله به رژیم صهیونیستی و در رابطه با بهرهمندی کشورها، از جمله کشورهای در حال توسعه، از انرژی هستهای مانعتراشی میکنند.
بقائی خاطرنشان کرد: از هر ابزاری استفاده کردهاند، خصوصاً در رابطه با جمهوری اسلامی ایران. لذا خودکرده را تدبیر نیست.وی گفت: در مورد سیاست نظام روشن است حتما به عنوان کشوری که صاحب جامعه مدنی هستیم و نمایندگان مجلس در خصوص موضوعات مختلف صحبت میکنند، نمیتوانیم مانع شویم از گفتوگو و مباحث در خصوص مباحثی که به امنیت ملی ما مربوط میشود.سخنگوی وزارت خارجه بیان کرد: فراموش نکنیم ایران تنها کشوری است که تأسیسات هستهای اش طی یک سال و نیم گذشته چندین بار مورد تعرض قرار گرفته، دانشمندان هستهای ما در این چند دهه ترور شدند و خرابکاری در تأسیسات هستهای ما صورت گرفته است. در شرایطی که همه این تأسیسات هستهای زیر نظر آژانس بوده و ایران کاملاً به تعهدات پادمانیاش طبق ان.پی.تی متعهد بوده است.وی ادامه داد: در چنین بستر و فضایی اینکه نخبگان و کسانی که در مباحث مرتبط با رسانه و موضوعات سیاسی جایگاه دارند، در رابطه با این موضوعات صحبت کنند، فکر نمیکنم امر غریبی باشد.
* دیدار پزشکیان و ولیعهد ابوظبی
این دیپلمات ارشد ایرانی درباره دیدار پزشکیان و ولیعهد ابوظبی در دهلینو گفت: یکی از امتیازات شرکت در نشستهای چندجانبه همین است که امکان رایزنی و گفتوگو با کشورها فراهم میشود. بقائی عنوان کرد: دیدار بنا به درخواست طرف اماراتی تنظیم شد و ما، بهعنوان کشوری که موضع اصولیمان مبتنی بر تلاش برای تقویت اعتماد و روابط بین کشورهای همسایه و منطقه است، این درخواست را پذیرفتیم.وی افزود: طبیعتا در چنین دیدارهایی اولویت بر مسائل دوجانبه و در چنین شرایطی، موضوعات مرتبط با صلح و امنیت منطقهای است.
* بسته شدن مرزهای چذابه و شلمچه
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره بسته شدن مرزهای چذابه و شلمچه به روی ایران و توقف پروازها به فرودگاه بصره گفت: کار در حال انجام است و گفتوگوها بین سفارت ما و مراجع ذیربط عراقی و تماسها در سطوح بالاتر بین وزیر خارجه و همتای عراقی تردد جریان دارد و از تردد مسافر و زائر شروع شده و ظرف یکی دو روز آینده قرار است در خصوص مباحث تجاری نیز به حالت عادی بازگردد.
* گامی در مسیر احیای گفتوگو بین ایران و حوزه خلیجفارس
خبرنگاری از بقائی درباره نشست ایران با کشورهای حوزه خلیجفارس گفت: الان که فعلاً به تعویق افتاد و امروز برگزار نمیشود، اما حتماً چنین نشستی میتوانست گامی باشد، اگر چه کوچک، در مسیر احیای گفتوگو بین ایران و کشورهای حوزه خلیج فارس. وی افزود: این را هم در نظر داشته باشیم که فقط بحث ایران و آن کشورها نیست، خود آن کشورها هم نیاز دارند با یکدیگر گفتوگو کنند. شما در جریان برخی اختلافها که بسیار هم جدی است در بین این کشورها هستید، خودش زمینهساز خیلی از مسائل در منطقه ما بوده، از جمله در یمن. لذا این گفتوگو صرفاً نیاز ایران و کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس نیست و نیازی است که بین همه این کشورها وجود دارد.سخنگوی وزارت خارجه خاطرنشان کرد: این فرصت فعلاً از دست رفت. امیدواریم که همه بهصورت جدی تلاش کنند برای احیای این فرصت یا ایجاد فرصت مشابه. ما حتماً از هر فرصتی برای گوشزد کردن تجارب گذشته استفاده خواهیم کرد. تجربه گذشته، بهویژه در این شش ماه، اینکه امنیت و سیادت کشورهای منطقه برای هجمه به یک کشور مسلمان مورد هجوم و سوءاستفاده آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفت. این دیپلمات ارشد ایرانی گفت: اولین گام برای اینکه تفاهم و اعتماد متقابل برقرار شود، این است که کشورهای منطقه مانع از استفاده از حریم و قلمرو و امکانات خود برای تعرض و تجاوز نظامی علیه ایران شوند.
* رابطه ممتاز ایران و ترکیه
خبرنگاری از بقائی پرسید که با توجه به تماسها و رایزنیهای جاری بین ایران و ترکیه از طریق عراقچی، آیا این تماسها صرفاً برای انتقال پیام بین ایران و آمریکاست، یا اینکه در چارچوب یک میانجیگری واقعی برای کاهش تنش بین دو کشور و همچنین بین ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس انجام میشود؟ که وی پاسخ داد: ما با ترکیه، بهعنوان دو همسایه و دو شریک، حتماً کارهای بسیار مهمتری از اینکه فقط دغدغه پیامرسانی و تبادل پیام داشته باشیم، داریم. وی با بیان اینکه رابطه ایران و جمهوری ترکیه در همه حوزهها رابطه ممتازی است و طبیعتاً ارتباط بین وزرای امور خارجه نیز ارتباطی مستمر است، خاطرنشان کرد: ما در خیلی از حوزهها، علاوه بر منافع مشترک که مبتنی بر پیوندهای دیرینه دو کشور و دو ملت است، در مورد خیلی از موضوعات نگرانی و نگاه مشترک داریم. خصوصاً در رابطه با سیطرهجویی رژیم صهیونیستی و جنایاتی که این رژیم در رابطه با کشورهای مختلف منطقه و شامات انجام میدهد. سخنگوی وزارت خارجه ادامه داد: لذا از فرصت گفتوگوی وزرای امور خارجه همیشه برای طرح طیف بسیار گستردهای از موضوعات استفاده میکنیم.
* شورای امنیت
خبرنگاری با بیان اینکه شورای امنیت به درخواست آمریکا و حمایت انگلیس با وجود مخالفت چین و روسیه دستورکار نشست تحریمهای ایران را تصویب کرد، موضع وزارت امور خارجه را جویا شد که بقائی در این باره گفت: نه، به این شکل نیست. از سال گذشته که سه کشور اروپایی، به تحریک و فشار آمریکا، موضوع موسوم به اسنپبک را مطرح کردند و مدعی شدند که قطعنامههای لغو شده شورای امنیت برگشته، اختلافنظر اساسی در شورای امنیت ایجاد شد.سخنگوی دستگاه دیپلماسی بیان کرد: چین و روسیه معتقد بودند، بهدرستی، که اسنپبک اقدامی غیرقانونی و غیرمؤثر بوده و تا الان هم بر این موضعشان پافشاری کردند. به همین دلیل، حتی در تشکیل کمیتههای مربوطه هم اجماع در شورای امنیت ایجاد نشده است.وی خاطرنشان کردک هر از گاهی امریکا و کشورهای اروپایی نشستی را در سطح شورا برگزار میکنند برای اینکه بر موضعشان یک رنگ و بوی استمرار ببخشند، اما، چین و روسیه و سایر کشورهایی که با این روند مخالف بودند، مواضعشان را بیان میکنند.
10:43 - 23 شهریور 1405