زندگی با دست چپ در دنیای راستدستها
امتحان تازه شروع شده است. تا میخواهد جواب سؤال اول را بنویسد، آرنجش مدام به دست نفر کناری میخورد. زنگ هنر که میشود، قیچی آنطور که باید نمیبُرد. پشت رایانه مینشیند و ماوس درست زیر دستی نیست که با آن راحتتر کار میکند... .
گروه نوجوان: زنگ آخر است. دانشآموزی سر نیمکتش نشسته و دفترش را کج گرفته، آرنجش را جمع کرده چسبانده به پهلویش تا به همکلاسی کناریاش نخورد. خودکارش را با دست چپ گرفته و دارد مینویسد درحالیکه همهٔ دنیای اطرافش برای راستدستها چیده شده.کلمهای که از دست چپ آمددر لاتین، صفتی که برای «چپ» بهکار میرفت «Sinister» بود. شکل مؤنثش برای دست چپ بهکار میرفت. از دل این کلمه لاتین، معنای انگلیسی «شوم و مرموز» بیرون آمد. یعنی قرنها پیش از اینکه کسی خطکش دستش بگیرد و بچهای را برای چپدست بودن توبیخ کند، زبان هم طرف راستدستها را گرفته بود.
دستی که سپر نداشتیک نظریهٔ قدیمی میگوید در جنگهای باستان، سربازها سپر را با دست چپ میگرفتند و شمشیر را با دست راست؛ و کسی که چپدست بود، در صف جنگ جایش را گم میکرد، چون همجهت با بقیه نبود. این «نامتقارن بودن»، در بسیاری از فرهنگهای باستانی، در ذهن آدمها حس خوبی به چپدستها به وجود نیاورد. این موضوع کمکم در دنیا حل شد اما چه چیزی باعث شد؟چپدستها؛ یک نفر از ده نفرحدود یک نفر از هر ده نفر در دنیا چپدست است؛ یعنی میلیونها انسانی که از همان کودکی یاد گرفتهاند خودشان را با دنیایی وفق بدهند که بیشتر وسایلش برای راستدستها طراحی شده است. از قیچی و دفتر سیمی گرفته تا بعضی صندلیهای امتحان، گیتارها، ماوس رایانه و حتی دستگاههای خودپرداز، بسیاری از ابزارهای روزمره ناخودآگاه یک مخاطب مشخص را در نظر گرفتهاند. راستدستها.
دستی که در ورزش غافلگیرت میکندچپدست بودن، در ورزش تبدیل به یک برگ برنده شده. پژوهشهای علمی نشان میدهند در ورزشهای «تعاملی و روبهرو» -مثل تنیس، بوکس، شمشیربازی و پینگپنگ. چپدستها بیشتر از سهم واقعیشان در جمعیت (که حدود یکدهم است) در بین قهرمانان دیده میشوند. حریف راستدست، عادت به بازی با زاویه و ریتم آنها ندارد و این غافلگیری، یک مزیت واقعی میسازد.بهروز عطایی، از مربیان شناختهشدهٔ والیبال ایران، هم به همین نکته اشاره کرده و گفته چپدستها در والیبال مزیت هستند. نمونهٔ دیگرش رافائل نادال است نادال در واقع راستدست است. اما بازیاش با دست چپ سالها حریفانش را غافلگیر کرد و بخشی از رمز موفقیتش شد.
سیزدهم اوت، روز چپدستهاسال ۱۹۷۶ بود که «دین آر. کمپبل»، بنیانگذار انجمن چپدستان بینالمللی، ۱۳ اوت را روز جهانی چپدستها نامگذاری کرد؛ روزی برای یادآوری اینکه دنیا هنوز برای راستدستها طراحی میشود. سالها بعد، در ۱۹۹۲، باشگاه چپدستان بریتانیا این روز را رسمیتر و جهانیتر کرد.
صندلی کنکور چپدستها فرق میکندهمین نیمکت مدرسه را نگاه کنید. میکند کنارش که آرنج باید رویش بیفتد، تقریباً همیشه سمت راست است. در جلسهای که هر ثانیهاش حساب دارد، اگر صندلی امتحان برای چپدستها در نظر گرفته نشده باشد، داوطلب باید بخشی از تمرکزش را نه روی سؤالها که روی جنگیدن با یک صندلی نامناسب بگذارد. پس موقع ثبتنام کنکور، تیک صندلی چپدست را فراموش نکنید.
11:09 - 22 مرداد 1405