صهیونیستها از این جوان ایرانی فرار میکنند
در دل شبکههای اجتماعی، جایی که روایتها گاه با دروغ گره میخورد، یک جوان ایرانی بیپروا مقابل کاربران صهیونیست میایستد و با جرأت تمام، حقایق تلخ را بیپرده از زبان خودشان بیرون میکشد. «محسن آریانیک» نه برای دیده شدن، بلکه برای دفاع از حقیقت، وارد میدان جنگ رسانهای شده است.
خبرگزاری فارس - گروه رسانه: در فضای مجازی میچرخید و ناگهان یک ویدیو چشمتان را میگیرد؛ یک پسر جوان ایرانی دارد با یک کاربر از رژیم صهیونیستی صحبت میکند. نه فقط گفتوگو، بلکه چالشی جدی و بیپروا، پر از پرسشهای تیز و پاسخهای بدون روتوش که کمتر جایی شنیدهاید.جوانی که مثل بسیاری از بلاگرهای فضای مجازی فقط سرگرمکننده نیست. بلکه فعال رسانهای انقلابی است؛ کسی که از پشت صفحه نمایش، بدون ترس و واهمه، روایت حقیقی را مقابل دروغهای هزارباره میگذارد و میکوشد در جنگ شناختی امروز، صدای حقیقت باشد.«محسن آریانیک» طلبهٔ سطح سه حوزهٔ علمیه و فارغالتحصیل مقطع کارشناسی ارشد حسابداری بازارهای مالی، ۲۸ساله و پدر ۳ فرزند است.او در کنار دغدغههای علمی، پا به میدان فعالیتهای رسانهای و جهاد تبیین در فضای مجازی هم گذاشته تا با نگاهی تحلیلی و چندبُعدی به تحولات فرهنگی، اجتماعی و سیاسی بنگرد؛ و به پاس کنش مردمی مؤثر در حادثهٔ بندر شهید رجایی، به عنوان یکی از برترین فعالان فضای مجازی کشور در ششمین رویداد تولید محتوای دیجیتال بسیج شناخته شد.با او دربارهٔ این مسیر متفاوت، چالشهای روزمره در فضای رسانهای و نقش تأثیرگذار فعالان مستقل گفتوگو کردیم؛ از خط قرمزهایش تا واکنشهایی که دریافت میکند و تحلیلی که از رسانههای داخلی دارد.
فارس: شما خودتان را «فعال رسانهای انقلابی» معرفی میکنید؛ این عبارت دقیقاً چه تعریفی برای شما دارد؟آریانیک: یعنی کسی که رسانه را نه برای سرگرمی یا صرفاً دیده شدن، بلکه به مثابه ابزاری برای مقابله با جنگ شناختی، روایتسازی درست و پاسداری از حقیقت به کار میگیرد. فعال انقلابی کسی است که به جای بازی در زمین دشمن، زمین بازی خودش را میسازد، بدون وابستگی رسمی، اما با وفاداری به حقیقت و منافع ملی. فارس: به نظر شما، تفاوت اصلی بین فعالیت رسمی رسانههای حکومتی و فعالیت مردمی در شبکههای اجتماعی چیست؟آریانیک: رسانههای رسمی، ساختار بوروکراتیک و ملاحظات زیادی دارند. اما فعالیتهای مردمی، سریع هستند و واکنشمحور و خلاقانه. مزیت اصلی فعالیت مردمی این است که میتواند بیواسطه، بدون تعارف و متناسب با نبض جامعه روایتسازی کند. در حالی که رسانههای رسمی گاهی از قطار تحولات جا میمانند. فارس: شما در محتوای تولیدی خود گاهی مستقیماً به نقد براندازها میپردازید؛ چه چیزی باعث شد که تصمیم بگیرید در این فضا موضعگیری مشخصی داشته باشید؟آریانیک: وقتی میبینم دروغهایشان دارد ذهن جوانها را مسموم میکند، نمیتوانم ساکت بمانم. من در ابتدا با طنز وارد شدم. ولی دیدم بعضی از این افراد دارند دروغهای خطرناکی را به اسم آزادی میفروشند. آنجا بود که تصمیم گرفتم به طور واضح و مستقیم و با تحلیل، اما با مایههایی از شوخی، و در عین حال، قاطع، در مقابلشان بایستم.
فارس: تولید محتوای سیاسی در فضای فعلی ایران، بهویژه در سکوهایی مثل اینستاگرام و یوتیوب، با چه موانع و چالشهایی مواجه است؟آریانیک: فیلترینگ و محدودیت سکوها اولین مانع است. بعد از آن سایهٔ تهدید و فشار روانی، ریپورت و سانسور هدفمند به وضوح بر سر فعالان انقلابی فضای مجازی حس میشود. گاهی هم سوءتفاهم یا حساسیتهایی برای نهادهای داخلی پیش میآید. الگوریتمهایی هم هستند که روایتهای انقلابی را بایکوت میکنند. فارس: چه خط قرمزهایی را برای خودتان در تولید محتوا قائل هستید؟ آیا تا کنون پیش آمده که به خاطر این خط قرمزها یا ملاحظات کلانتر، از انتشار محتوایی صرفنظر کنید؟آریانیک: خط قرمز من حضرت آقاست و کلیت نظام. اگر محتوایی تولید کنم و ببینم ممکن است از آن سوءاستفادهٔ رسانهای شود، یا بهعبارتی خوراک برای دشمن باشد، قطعاً منتشرش نمیکنم. حتی اگر خبطی از من سر بزند و آن را منتشر کنم، ولی احساس کنم ممکن است از آن سوءاستفاده شود، حذفش میکنم.خط قرمز ما، بهنوعی، همان هدف دشمن است. هدف دشمن در حال حاضر ناکارآمد جلوه دادن نظام و ضربه زدن به ولایتفقیه است. پس این میشود خط قرمز ما، و تمام تولیدات ما حول همین محور میچرخد: دفاع از نظام و ولایتفقیه.
فارس: چقدر به «اثرگذاری رسانهای» باور دارید؟ آیا بازخورد مشخصی از فعالیتهای خود دیدهاید که نشان بدهد محتوای تولیدی شما تغییری در نگاه مخاطب ایجاد کرده است؟ از طرف دیگر، آیا بازخوردهای منفی، مثل توهین یا تهدید داشتهاید؟آریانیک: قطعاً ما مؤثریم. یکی از ترفندهای دشمن این است که یک دروغ را صد نفر میگویند. در فضای رسانه من معتقدم فعالان انقلابی به جای اینکه ده نفر با فالوئر میلیونی باشند، صد نفر با فالوئر صدهزارتایی باشند. چون دشمن یک دروغ را مثلاً به صد نفر میدهد که پخشش کنند. تا نفر پنجم شاید آدم باور نکند، ولی وقتی صد فردِ متفاوت این حرف را میزنند، یک دروغ، چهرهٔ واقعیت و راستی به خودش میگیرد.ما هم همینطور هستیم. قطعاً اثرگذاری رسانهای داریم. ضمن آنکه حرفی که ما میزنیم، واقعیت است. همین واقعیت وقتی ترویج بشود، اگر آن طرف مقابل هزار تا دروغ هم بگوید، وقتی ما واقعیت را با سند و مدرک داریم منتشر میکنیم، دیگر جایی برای دروغ گفتن در فضای رسانههای اجتماعی ایرانی و فارسیزبان باقی نمیماند. فارس: گاهی ویدیوهایی از شما در فضای مجازی فراگیر میشود که با کاربرانی از رژیم صهیونیستی صحبت میکنید و حقایق را خیلی صریح به آنها میگویید. از این تجربه برایمان بگویید و بفرمایید که چطور ایدهٔ تولید این نوع محتوا به ذهنتان رسید؟آریانیک: وقتی که عملیات ۷ اکتبر انجام شد، ما همه خوشحال بودیم. چون جنایتی را که پیش از آن، علیه مردم مظلوم غزه و فلسطین انجام میشد، میدیدیم و اذیت میشدیم.
چند روز بعد از ۷ اکتبر، دیدم بمبهای عجیب و غریبی دارد روی سر مردم بیگناه فرود میآید. اما در فضای رسانههای اجتماعی خاکستری ایران و حتی فضای بینالملل، اینطور گفته میشد که اسرائیل دارد حماس را میزند، نه مردم غیرنظامی را. آنجا بود که تصمیم گرفتم از ترفندی استفاده کنم برای نشان دادن چهرهٔ کریه، وقیح و کثیف اینها.اوایل که تولید محتوا انجام میدادم، هدفم تخریب اینها نبود؛ ازشان سؤال میکردم. میپرسیدم «نظر شما در مورد کشتار کودکان فلسطینی چیست؟» جوابهایشان خیلی جالب بود! میگفتند «ما در ضرورت هستیم»، «مجبوریم آنها را بکشیم»، «ما هر کسی را که به کشورمان تجاوز کند، حتی نوزاد شیرخوارش را هم میکشیم، برای ما فرقی ندارد» و از این سبک جوابهای کثیف.یعنی در ذهن صهیونیستهای اشغالگر این نهادینه شده که کشتن فلسطینیها، حتی کشتن بچههایشان، یک نوع افتخار محسوب میشود. ولی بهتازگی یاد گرفتهاند که این اعتقاد کثیفشان را در رسانهها ترویج نکنند. چون بعد از این پاسخهایشان، در فضای رسانههای اجتماعی (حتی در فضای فارسیزبان، که این موضوع توسط بنده اثبات شد)، در فضای بینالملل، (با همت دوستانی مثل «حمزه» که در کانادا زندگی میکند و روی این موضوع بهشدت کار رسانهای کرد) چهرهٔ کثیف اینها خیلی آشکار شد و الان دیگر هر چه تلاش میکنند، قابل جمع کردن نیست.
هیچوقت این هدفم را رها نمیکنم. یعنی صحبت با اسرائیلیها یک برنامه و یک هدف واضح برای من است تا نابودیشان.شب بعد از عملیات «وعدهی صادق ۱» بود که اولین ریلز مینیچت با اسرائیلیها را منتشر کردم. تجربهای کاملاً متفاوت و حسی شیرین بود، بعد از مدتها که کلی محتواهای انتقادی حاوی حرص خوردن و غمگین شدن بابت جنایتهای اسرائیلها تولید کرده بودم.آن شب، وقتی موشکهای ما در اراضی اشغالی به زمین میخورد، وارد مینیچت شدم تا با صهیونیستها حرف بزنم. یکیشان را پیدا کردم و به او گفتم «اهل کجایی؟» پاسخ داد «اسرائیل.» به محض اینکه این را گفت، گوشیام را درآوردم و موشکهایی را که از سمت ایران به اسرائیل اصابت میکرد، به او نشان دادم. او گفت «من اینها را با چشم خودم دیدم.» من پاسخ دادم: «من اهل ایرانم؛ از اینها لذت ببر.» در آن لحظه واقعاً حس غرور غیرقابل توصیفی داشتم و احساس میکردم بخشی از جنایتهایشان را پاسخ دادهایم.یکی از مواردی که بسیار مرا آزار میدهد صحبتهایی است که دربارهی کودککشی دارند. یک بار از یک سرباز اسرائیلی پرسیدم «از اینکه کودکان رو میکشی حالت خوبه؟» برای اینکه بتوانم اسرائیلیها را فریب دهم، پرچم اسرائیل را در پسزمینهی یکی از مانیتورهای پشت سرم گذاشته بودم. وقتی این را پرسیدم، گفت «این پرچم اسرائیل چیه پشت سرت؟» پاسخ دادم «این جعلیه تا بتونم تو رو گول بزنم.» پرسید «خب که چی؟» گفتم: «میخوام بدونم از اینکه خون کودکان روی دستت هست، حالت خوبه؟ چه احساسی داری که قاتل کودکان هستی؟»با پوزخندی پاسخ داد «ما اصلاً کودکان را نکشتیم.» من عکس کودک فلسطینی شهیدی را به او نشان دادم. با کلی بد و بیراه گفت «اینها را حماس میکشد.»
یک بار دیگر، با سرباز اسرائیلی دیگری مواجه شدم که گفت «من تا حالا ۲۰ کودک کشتهام.» آن لحظه برای من بسیار دردناک بود و نمیتوانستم خشم خود را کنترل کنم.البته نه فقط سربازانشان، بلکه همهشان باور دارند که باید نسلکشی کنند. و مردم جهان باید این واقعیت را بدانند. کمترین وظیفهی فعالان فضای مجازی این است که دستهای آلودهی این جنایتکاران را برملا کنیم که یکی از راههایش، گفتوگو و پرسیدن سؤالات مستقیم از آنهاست. فارس: وضعیت فعلی رسانههای رسمی (مثل صداوسیما و خبرگزاریها) را چطور ارزیابی میکنید؟ به نظر شما چرا بسیاری از مردم به سراغ منابع غیررسمی میروند؟آریانیک: رسانههای رسمی حداقل میتوانند روایت اول را داشته باشند. مثل قضیهٔ بندر شهید رجایی که بنده مجبور شدم شخصاً و بدون حمایت هیچ رسانه یا ارگانی، به آنجا بروم و روایت اول را مطرح کنم تا یک فضای مسموم را کنترل کنم.البته این وظیفهٔ رسانههای رسمی است. درست است که رسانههای رسمی، حکومتی و دولتی محدودیتهایی دارند، اما در روایت اول که محدودیت ندارند.چرا وقتی اتفاقی در کشور میافتد، بهجای اینکه روایت اول را منتشر کنند، همیشه تکذیب میکنند؟ یعنی روایت اول را مثلاً اینترنشنال میزند، بعد رسانههای رسمی فقط تکذیب میکنند!در حالی که رسانهٔ رسمی، با توجه به اختیاراتی که دارد، باید روایت اول باشد تا من، بهعنوان بلاگر یا فعال انقلابی، از آنها خط بگیرم؛ نه اینکه رسانهٔ رسمی از ما «انسانرسانه»ها خط بگیرد.
فارس: به نظر شما رسانه در ایران بیشتر در خدمت جریانسازی است یا اطلاعرسانی؟ چرا؟آریانیک: دقیقاً اشتباه و نقصی که در رسانههای رسمی ما وجود دارد، اطلاعرسانی است؛ همان تکذیبیه دادن که گفتم. اصلاً جریانسازی وجود ندارد. چرا؟ چون در موضوع شبکهسازی و جریانسازی کار نمیکنند.جریانسازی آن زمانی در رسانههای رسمی دیده میشود که اینترنشنال نتواند نطق بکشد. ولی همچنان آنها با خیال راحت پایشان را دراز میکنند و از همین جریانسازیِ انسانهای اینترنشنال و بیبیسی لذت میبرند. چون میتوانند جریانسازی کنند و موج بدهند. ولی رسانههای رسمی ما، متأسفانه، جایی در این فضا ندارند. فارس: بسیاری از کاربران شما را در برابر جریانهای برانداز قرار میدهند. آیا فکر میکنید تولید محتوای رسانهای شما به مقابله با جنگ شناختی کمک میکند؟آریانیک: قطعاً. براندازها چون از ادبیات سخیفی استفاده میکنند، معمولاً فعالان رسانهای انقلابی وارد درگیری با آنها نمیشوند. کار درستی هم میکنند. چون یک چهرهای دارند. ولی من چون خودم را سرباز این فضا میبینم، ابایی از این درگیری ندارم. یک سرباز میتواند لباسش را خاکی کند و درگیر شود، ولی یک فرمانده نباید این کار را بکند.من خودم را سرباز فضای مجازی میدانم و با اینکه لباسم خاکی بشود هیچ مشکلی ندارم. چون ما برای دیده شدن که نیامدهایم. ما آمدهایم که از این نظام و این حکومت امامزمانی دفاع کنیم. حالا در این میان، من هم لباسم خاکی بشود، چند تا فحش ناجور هم بخورم، برایم اصلاً اهمیتی ندارد. فقط برایم مهم است که آن برانداز و اپوزیسیون نتواند حرف دروغش را در ذهن مخاطب بنشاند.
فارس: فکر میکنید در فضای دوقطبی رسانهای ایران (رسانههای دولتی در مقابل رسانههای فارسیزبان خارجنشین)، فضای تنفس برای روایت سوم وجود دارد؟آریانیک: متأسفانه ایرادی که ما داریم همین است. دشمن اینستاگرام و سکوهای مشابه را طوری برنامهریزی میکند که فضا را دوقطبی کند. یعنی اگر ویدیویی که من میسازم، پاسخ به یک جنگ داخلی نباشد، معمولاً اینستاگرام جلوی دیده شدن آن را میگیرد. مثلاً در ماجرای کنسرتهای خیابانی که در بوشهر برگزار میشد، اگر دقت کنید، هم تولیدات حامی برگزاری آن داشت وایرال میشد و هم طرف مقابلش.در تقابل با رژیم پهلوی هر چه در رسانههای انقلابی منتشر کنید، میگیرد. چون در مقابلتان فضایی وجود دارد به نام «طرفداران پهلوی». این متأسفانه موضوعی بدیهی است و دشمن روی آن برنامهریزی کرده و از این استفاده میکند. فارس: سکوهایی مثل اینستاگرام، یوتیوب و تردز چه فرصتها و چه تهدیدهایی برای فعالان رسانهای مثل شما دارند؟آریانیک: فرصت مخاطب میلیونی، ارتباط بیواسطه و آزادی قالب. در مقابل هم تهدیداتی مثل الگوریتمهای بایكوت، سانسور گزینشی، گزارش هدفمند و فیلترینگ بومی وجود دارد. فارس: چطور با الگوریتمها، فیلترینگ و محدودیتهای سکوها کنار میآیید؟ آیا راهکاری برای دیده شدن در چنین شرایطی دارید؟آریانیک: در گام اول، تنوع محتوای ویدئو، استوری و کپشننویسی قوی. در گام بعد، استفاده از زبان طنز برای عبور از فیلترها و همین طور تعامل زیاد با مخاطب برای بالا بردن نرخ مشارکت. نسخهسازی موازی برای سکوهای مختلف هم راهکار دیگری است.
فارس: تجربهٔ شما از حملات سایبری، ریپورت، سانسور و تخریب شخصیت در فضای مجازی چگونه بوده است؟آریانیک: از این تجربهها بسیار زیاد داشتهام. بعضی از کلیپهایم چند ساعت بعد از انتشار پاک شده. بارها ریپورت دستهجمعی شدهام. بعضیها صفحههای جعلی ساختهاند برای تخریب شخصیت بنده. ولی همهٔ اینها بخشی از بازی رسانهای است. وقتی مؤثر باشید، طبیعی است که هدف قرار بگیرید. فارس: در انتخاب موضوعات روز تا چه حد از جامعه بازخورد میگیرید؟ چقدر جهتدهی مخاطب برای شما اهمیت دارد؟آریانیک: در بحث انتخاب موضوع، فعال انقلابی باید یک رصدگر خوب باشد. ما در یک هفته شاید بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ عملیات روانی در فضای شبکههای اجتماعی علیه فارسیزبانان داریم. گاهی دشمن اینها را میزند تا بتواند ما را درگیر کند و ذهن ما را مشغول نگه دارد تا نتوانیم آن موضوع درست را انتخاب کنیم برای مقابله با اینها. پس در این میدان، آدم باید تشخیص بدهد که اصل چیست و فرع چیست.در انتخاب موضوع برای تولید محتوا باید رصد درستی انجام داد؛ از مخاطب، فضای شبکههای اجتماعی و جریاناتی که وجود دارد. پس موضوع باید همان هدف اصلی باشد که دشمن دنبال آن است.مثلاً الان در فضای فعلی، ناکارآمد جلوه دادن نظام مهمترین موضوعی است که دشمن با شدت و جدیت دارد روی آن سرمایهگذاری میکند؛ تا حدی که ترامپ، رئیسجمهور آمریکا هم در عربستان دربارهٔ ناکارآمد جلوه دادن نظام ایران صحبت کرد.
فارس: فکر میکنید نسل جدید فعالان رسانهای باید چه مهارتها و آگاهیهایی داشته باشند؟آریانیک: روایتگری تصویری نیاز امروز فضای رسانه است. سواد رسانهای و سیاسی، توانایی تحلیل و شناخت نبض جامعه در حال حاضر برای فعالان رسانهای ضرورت است. در کنار آن، تولید محتوای خلاقانه، اخلاق حرفهای و مسئولیتپذیری نیز بسیار مهم است. فارس: اگر امروز یک رسانهٔ رسمی به شما پیشنهاد همکاری بدهد، همکاری میکنید یا به استقلال خودتان وفادار میمانید؟ چرا؟آریانیک: اگر بتوانم استقلال و هویت خودم را حفظ کنم، بله، همکاری میکنم. ولی به این شرط که تبدیل نشوم به یک بلندگوی خشک و بیروح. ترجیح من فعلاً ادامهٔ مسیر مستقل و مردمی است. #رسانه_انقلابی_مردمی#فعالان_فضای_مجازی#محسن_آریانیک_رسانه#رسانه_های_رسمی#جنگ_شناختی_رسانه اخبار رسانهای را از صفحهٔ هنر و رسانه خبرگزاری فارس دنبال کنید. 08:09 - 20 خرداد 1404