ارکان چهارگانه حکمرانی؛ کارآمدی دولت و لزوم زندگی شایسته برای ملت
وحدت ملی ایرانیان و قدرت کوبنده نیروهای مسلح کشور سبب شکست آمریکا و رژیم صهیونی در جنگ 40 روزه (رمضان) شد و اهداف آنها در تجزیه کشور و تسلط بر منابع انرژی ایران محقق نگردید. پیروزی نظامی ایران در جنگ و همزمان با آن، خیزش حماسی مردمی در حمایت از استقلال کشور، نشان از پایداری و استحکام نظام جمهوری اسلامی دارد که می تواند آینده کشور را تضمین کند. در این راستا، ضمن تحلیل ارکان چهارگانه حکمرانی و دستاوردهای جنگ اخیر، چند پیشنهاد مبتنی بر تجربه و نظریه های کاربردی ارائه می گردد.
1- انقلاب اسلامی ایران به عنوان پدیده ای در اواخر قرن بیستم، یک انقلاب مردمی، مسالمت آمیز و مدنی با رهبری امام خمینی (ره) بود که به سلطه استعماری آمریکا در ایران و رژیم مستبد و وابسته پهلوی پایان داد و عزت ملی و استقلال کشور ایران را بعد از نزدیک به یک قرن به آن بازگرداند. کشور ایران از بدو پیروزی انقلاب تا کنون، پیشرفت های بزرگی در زمینه های مختلف داشته است به نحوی که از یک کشور با شاخص توسعه ضعیف در دوران پهلوی، بر اساس گزارش سال 2025 برنامه توسعه سازمان ملل (UNDP) ، به یک کشور مستقل و با شاخص توسعه سطح بالا (عدد 79.9 از صد) تبدیل شده است.2- در نظام حکمرانی کشور چهار رکن اصلی وجود دارد که باید به صورت هماهنگ و متوازن حرکت کنند و ارتقاء یابند تا برآیند آنها منجر به تحقق اهداف انقلاب اسلامی و خواسته های بر حق ملت ایران گردد. این ارکان عبارتند از:الف- سرمایه های اجتماعی و نقش محوری و بی بدیل مردم در نظام حکمرانی کشور،ب- قدرت نظامی مؤثر و بازدارنده نیروهای مسلح،ج- سیاست خارجی مقتدر و هوشمند همراه با اصل عزت و حکمت،د- دستیابی به توسعه پایدار اقتصادی و زندگی شایسته برای هر فرد ایرانی.
3- نکته مهم در زنجیره ارکان چهارگانه حکمرانی، ضرورت حرکت هماهنگ، مکمل و متوازن این ارکان است. ضعف هر یک از عناصر این زنجیره سبب می شود که برآیند حرکت کلی نظام تحت تاثیر حلقه ضعیف این زنجیره قرار گیرد و اهداف نظام جمهوری اسلامی و خواسته های به حق ملت به نحو مطلوبی محقق نشود. به طور مثال بشکه آبی را در نظر بگیرید که از کنار هم قرار گرفتن طولی تخته های چوب ساخته شده است، اگر یکی از این تخته ها شکسته و کوتاه تر از بقیه باشد میزان و سطح آب در این بشکه تحت تاثیر آن قرار خواهد گرفت، ظرفیت بشکه آب کاهش می یابد و بلندی سایر اجزا خاصیت خود را از دست می دهد.
4- حضور بی نظیر مردم در اجتماعات شبانه در طول بیش از 5 ماه و در اوج حملات سنگین دشمن و شرکت حماسی و کم سابقه در تشییع رهبر شهید انقلاب (رحمت الله علیه) نشان از قدرت ایران در یکی از ارکان چهارگانه و زنجیره قدرت نظام جمهوری اسلامی دارد. رشد و بالندگی این رکن محوری و بی بدیل در هماهنگی متوازن و پشتیبانی از رکن پر قدرت نظامی کشور، در موفقیت ایران در برابر آمریکا و تن دادن این کشور به خواسته های ایران در توافق 14 بندی بسیار تاثیرگذار بوده است.
نتایج جنگ رمضان: پیروزی نظامی ایران، مدیریت تنگه هرمز، فروپاشی پایگاه های آمریکا و خیزش تاریخی مردم
5- در بعد نظامی، با وجود خسارت های معنوی و مادی وارده به کشور در تهاجم نظامی ناجوانمردانه آمریکا و رژیم صهیونی و حکام مرتجع منطقه به ایران در جنگ 40 روزه (رمضان)، اما موفقیت نسبی و دستاوردهای بزرگی در این جنگ به قرار زیر برای ایران بدست آمد:الف- شکست سنگین دشمن در جنگ رمضان سبب شد توازن قوا در خاورمیانه به نفع ایران تغییر یابد و از نظر سوق الجیشی کشور ایران دست برتر را در منطقه بدست آورد که داشتن چنین موقعیت راهبردی در دو قرن اخیر برای کشورمان بی سابقه است.ب- در اختیار گرفتن تنگه هرمز توسط ایران دستاورد دیگری است که ضمن حفظ آن باید از این دستاورد مهم و راهبردی در جهت تامین منافع ملی، گرفتن خسارت های جنگ و رفع تحریم های اقتصادی آمریکا استفاده کرد و فریب وعده هایی شبیه برجام که به آینده موکول شود را نخورد.ج- فروپاشی پایگاه های نظامی آمریکا در منطقه خاورمیانه و اجبار این کشور به انتقال نیروها و تجهیزات خود به مناطقی دورتر از مرزهای جغرافیایی ایران. این دستاورد، چشم انداز خاورمیانه جدید با محوریت ایران و عاری از حضور نظامی آمریکا را نوید می دهد که آزاد شدن خاورمیانه از سلطه استعماری آمریکا را به ارمغان خواهد آورد.د- تن دادن آمریکا به توافق 14 بندی (که اکثر مفاد آن تا حد زیادی به نفع ایران است)، حاصل خون شهدای گرانقدر، تلاش نیروهای مسلح و حضور هوشمندانه ملت ایران در صحنه است و نشان از برتری و موفقیت ایران در دو رکن قدرت نظامی و خیزش حماسی مردمی (سرمایه های اجتماعی تقویت شده) دارد.
اولویت ها: تقویت سیاست خارجی، ثبات نرخ ارز، مهار گرانی و افزایش درآمد خانوارها طبق نرخ تورم
6- در بعد سیاست خارجی (دیپلماسی) از تجربه برجام گرفته تا مذاکراتی که در یک سال گذشته در کمتر از 8 ماه منجر به تحمیل دو جنگ بی سابقه و خسارت های سنگین مادی و معنوی به کشور شد، نشان می دهد که سیاست خارجی کشور و برخی عناصر اصلی آن نیاز به بازنگری اساسی متناسب با این تجارب و دستاوردهای حاصل از پیروزی ایران در جنگ رمضان و شرایط جدید منطقه دارد.7- همان طور که مسئولین از مردم انتظار دارند با وجود تنگناهای اقتصادی و سختی معیشت، برای پشتیبانی از کشور در صحنه حضور داشته باشند، دولت هم وظیفه دارد به طور عملی و به دور از شعار زدگی برای بهبود اوضاع اقتصادی و معیشت مردم، تلاش خود را مضاعف نماید. در این زمینه پیشنهاداتی به قرار زیر ارائه می گردد: الف- با توجه به شرایط کشور، اولویت اصلی دولت، در یکسان سازی و تثبیت نرخ ارز قرار گیرد تا به ایجاد ثبات اقتصادی و مهار تورم در کشور کمک کند. در این صورت فعالان اقتصادی می توانند در شرایط اطمینان بخش به فعالیت تولیدی بپردازند و مردم نیز از نوسانات شدید قیمت ها و گرانی های غیر قابل تحمل نجات می یابند (البته ان شاء الله).ب- قدرت خرید و معیشت مردم از طریق افزایش حقوق سالانه، یارانه نقدی و کالابرگ الکترونیک متناسب با نرخ تورم تقویت گردد. زیرا وقتی که هزینه های زندگی بر اساس نرخ تورم افزایش می یابد، مجموع دریافتی خانوار از این سه منبع (حقوق، یارانه و کالابرگ) نیز باید طبق نرخ تورم افزایش یابد تا قدرت خرید مردم حفظ گردد.
ج- در میان مدت، تلاش دولت در مسیر تحقق اهداف برنامه هفتم توسعه قرار گیرد. اهداف برنامه بر تحقق رشد 8 درصدی اقتصاد، کاهش نرخ تورم به زیر 10 درصد و بهبود ضریب توزیع عادلانه درآمد جامعه به 34 صدم واحد تعیین شده است و این یک تکلیف و الزام قانونی برای دولت است. با توجه به گذشت نیمی از عمر دولت و ورود به سومین سال فعالیت، مناسب است دولت گزارشی مستند و قابل ارزیابی از وضعیت شاخص های اقتصادی، عمرانی و اجتماعی به صورت مکتوب و مدون (و نه شفاهی و شعارگونه) در اختیار افکار عمومی قرار دهد تا نشانه ای از احترام به مردم در عمل باشد.د- بکارگیری ظرفیت سفارتخانه ها در خدمت به توسعه بازرگانی خارجی و همکاری های اقتصادی بین المللی ضروری است. همچنین برای تحقق رشد اقتصادی درونزا (متکی به توانمندی های داخلی) و برون نگر (استفاده از ظرفیت های متنوع بین المللی) دولت باید تلاش خود را مضاعف نماید به نحوی که مردم شاهد نتیجه آن در زندگی خود باشند. در این راستا تقویت توان مدیریتی دولت و رفع نقاط ضعف آن اجتناب ناپذیر است.
نکات پایانی:الف- در شرایط حاضر، وضعیت کشور از نظر قدرت نظامی و تقویت سرمایه های اجتماعی قابل قبول است اما در زمینه کارآمدی دولت بخصوص در سیاست خارجی و شرایط اقتصادی و معیشت خانوارها، با ضعف هایی مواجه است که می تواند به پاشنه آشیل نظام حکمرانی تبدیل شده و به کشور آسیب بزند. ب- شرایط اقتصادی کشور، تلاش مضاعف دولت را طلب می کند و در این راستا تقویت توان مدیریت دولت و رفع نقاط ضعف آن ضرورتی اجتناب ناپذیر است که تا کنون توسط دولت جدی گرفته نشده است.ج- فعالیت هسته ای ایران کاملاً صلح آمیز است و تا قبل از جنگ 12 روزه، زیر نظر آژانس بین المللی انرژی اتمی قرار داشت. با توجه به پیروزی ایران در جنگ و موقعیت برتر آن در منطقه و تنگه هرمز؛ در مذاکرات و توافق های احتمالی پیش رو، باید با استفاده از دیپلماسی هوشمندانه و عزت مدارانه، از یک طرف تحریم های ظالمانه و خلاف قانون آمریکا برداشته شود و از طرف دیگر حق فعالیت صلح آمیز هسته ای حفظ گردد و سایر مفاد توافق 14 بندی ( که حاصل خون شهدا، قدرت نظامی نیروهای مسلح و حضور مردم در صحنه است) به طور کامل محقق گردد. #مذاکره#آمریکا#دیپلماسی#میدان#موشک#دولت#مجلس#اقتصاد#مردم#پزشکیان#ترامپ#برجام#سرمایه_اجتماعی#بازدارندگی#تنگه_هرمز #خلیلیان 03:04 - 18 مرداد 1405